ฟาร์มเกษตรดำเนินกิจการตั้งแต่ พ.ศ. 2551 (2008) ตั้งกระทู้
ขนาดตัวอักษร

บทที่ 2 · ช่วงที่ 1 ก่อนปลูก

พื้นที่แบบไหนปลูกมะนาวได้ดี: ดิน การระบายน้ำ แหล่งน้ำ และลม

มะนาวต้องการดินแบบไหน ทำไมน้ำขังทำให้รากเน่า ต้องมีน้ำแค่ไหนถ้าจะทำหน้าแล้ง และค่าดินที่ควรตรวจก่อนปลูก

ทำเมื่อไหร่: ก่อนปลูก 2–6 เดือน ปรับปรุงล่าสุด · ตรวจแหล่งอ้างอิง · ดูแหล่งอ้างอิง

สรุปสั้น

  • มะนาวต้องการดินร่วนที่ระบายน้ำดีที่สุด น้ำขังเพียงไม่กี่วันในหน้าฝนก็ทำให้รากเน่าได้
  • ต้องมีแหล่งน้ำตลอดปี โดยเฉพาะสวนที่จะทำมะนาวหน้าแล้ง
  • พื้นที่ลมแรงทำให้ใบและผลเป็นแผล ซึ่งเป็นทางเข้าของเชื้อแคงเกอร์ ควรมีแนวไม้บังลม

ดินแบบไหนดี

เรื่องที่เหมาะถ้าไม่ได้ตามนี้
การระบายน้ำน้ำไม่ขังหลังฝนตกยกโคกหรือยกร่องก่อนปลูก หรือปลูกในวงบ่อ (บท ปลูกมะนาวในวงบ่อซีเมนต์)
เนื้อดินดินร่วน ดินร่วนปนทรายดินเหนียวจัดเติมอินทรียวัตถุและยกโคกสูง ดินทรายจัดต้องให้น้ำและปุ๋ยถี่ขึ้น
ความเป็นกรดด่าง (pH)กรดเล็กน้อยดินเปรี้ยวจัดปรับด้วยปูนตามผลวิเคราะห์ดิน ดินด่างมักทำให้ใบเหลืองจากขาดเหล็กและสังกะสี
อินทรียวัตถุยิ่งมากยิ่งดีเติมปุ๋ยอินทรีย์และคลุมโคนทุกปี (บท ปุ๋ยมะนาวตามระยะ)
ส่งดินตรวจได้ที่ไหน

ส่งตัวอย่างดินเข้าตรวจวิเคราะห์ได้ที่ iLab (ilab.work) ดูวิธีเก็บตัวอย่างให้ถูกต้องได้ที่ วิธีเก็บตัวอย่างดินส่งตรวจ หรือสอบถามสถานีพัฒนาที่ดินในจังหวัดของกรมพัฒนาที่ดิน เมื่อได้ผลแล้วนำค่า pH อินทรียวัตถุ ฟอสฟอรัส และโพแทสเซียม มาใช้เลือกสูตรและอัตราปุ๋ยในคู่มือเล่มนี้

แหล่งน้ำ

มะนาวรากตื้น ขาดน้ำนานไม่ได้ แต่ก็ไม่ชอบน้ำแฉะ สวนที่ดีต้องมีทั้งน้ำให้ในหน้าแล้ง และทางระบายน้ำในหน้าฝน สวนที่จะทำมะนาวหน้าแล้งต้องให้น้ำช่วงผลขยายราว ต.ค.–มี.ค. ซึ่งเป็นช่วงฝนน้อย จึงต้องมีบ่อ สระ หรือบ่อบาดาลพอสำหรับทั้งสวน (บท การจัดการน้ำ) น้ำที่ใช้ไม่ควรเค็มหรือกร่อย มะนาวไม่ทนเกลือ

แดดและลม

  • มะนาวต้องการแดดเต็มวัน ต้นที่อยู่ในร่มออกดอกน้อย
  • ลมแรงทำให้ใบและผลเสียดสีกับหนามเป็นแผล เชื้อแคงเกอร์เข้าทางแผลได้ง่าย ปลูกไม้บังลมรอบสวน เช่น ไผ่หรือไม้ยืนต้นที่ไม่ใช่พืชตระกูลส้ม (บท โรคแคงเกอร์)
  • ไม่ควรปลูกใกล้สวนส้มหรือมะนาวเก่าที่เป็นโรคกรีนนิ่งหรือแคงเกอร์หนัก เพราะแมลงและลมพาเชื้อมาได้ (บท โรคมะนาว)

ตรวจดินก่อนปลูก

เก็บตัวอย่างดินหลายจุดในแปลงส่งตรวจที่สถานีพัฒนาที่ดินหรือห้องปฏิบัติการ อย่างน้อยควรรู้ค่า pH อินทรียวัตถุ ฟอสฟอรัส และโพแทสเซียม เพื่อกำหนดปริมาณปูนและปุ๋ยรองก้นหลุม และใช้เทียบกับการตรวจครั้งต่อไป

แหล่งอ้างอิง

  1. Spiegel-Roy, P. & Goldschmidt, E.E. (1996). Biology of Citrus. Cambridge University Press.
  2. Timmer, L.W., Garnsey, S.M. & Graham, J.H. (Eds.) (2000). Compendium of Citrus Diseases (2nd ed.). APS Press.