บทที่ 16 · ช่วงที่ 5 เก็บเกี่ยวและขาย
ต้นทุนสวนมะนาวต่อไร่ ลงดินกับวงบ่อ และวิธีคำนวณกำไร
ต้นทุนช่วงปลูกและเลี้ยงต้นเล็ก ต้นทุนต่อปีของสวนมะนาว ลงดินเทียบวงบ่อ และเครื่องคำนวณกำไรที่ใส่ราคาตามช่วงขายได้
สรุปสั้น
- มะนาวลงทุนน้อยกว่าไม้ผลใหญ่และให้ผลเร็ว ราวปีที่ 2–3 แต่ต้นทุนดูแลยอดอ่อนจากโรคแมลงมีทุกปี
- ราคามะนาวต่างกันหลายเท่าระหว่างหน้าฝนกับหน้าแล้ง จึงต้องคำนวณแยกตามช่วงที่ขาย
- ปลูกในวงบ่อลงทุนต่อต้นสูงกว่าลงดิน แต่บังคับนอกฤดูได้แน่นอนกว่า ต้องเทียบทั้งสองด้าน
ช่วงลงทุน
- เตรียมพื้นที่ ยกโคกหรือยกร่อง ร่องระบายน้ำ แหล่งน้ำ (บท เตรียมพื้นที่และปลูก)
- กิ่งพันธุ์ ราว 64–100 ต้นต่อไร่สำหรับลงดิน บวกต้นสำหรับปลูกซ่อม
- วงบ่อ ถ้าปลูกในวงบ่อ เพิ่มค่าวงบ่อ ฝารองก้น ดินผสม และค่าขนย้ายต่อบ่อ (บท ปลูกมะนาวในวงบ่อซีเมนต์)
- ระบบน้ำ ปั๊ม ท่อ หัวจ่ายน้ำทุกต้น
- ดูแลปีที่ 1–2 ปุ๋ย น้ำ และป้องกันหนอนชอนใบกับแคงเกอร์บนยอดอ่อน ก่อนมีรายได้
ต้นทุนต่อปีของสวนที่ให้ผล
หน้าฝนหรือหน้าแล้ง คุ้มกว่า
ลองใส่ตัวเลขสองชุด ชุดแรกเป็นสวนที่เก็บหน้าฝน ใส่ราคาช่วงหน้าฝน ชุดที่สองเป็นสวนหน้าแล้ง เพิ่มค่าน้ำ ค่าพลาสติก และค่าดูแลยอดอ่อนในหน้าฝน ลดผลผลิตลงเล็กน้อยเผื่อต้นที่ออกดอกไม่ดี แล้วใส่ราคาช่วงหน้าแล้ง ถ้าราคาต่างกันมาก หน้าแล้งมักคุ้มกว่า แต่ถ้าน้ำไม่พอหรือฝนตกช่วงงดน้ำบ่อย ความเสี่ยงอาจกินกำไรหมด (บท บังคับมะนาวนอกฤดู)
เพิ่มกำไรได้จากตรงไหน
| จุดที่ทำได้ | ผลต่อกำไร | บทที่เกี่ยวข้อง |
|---|---|---|
| เลื่อนผลบางส่วนไปเก็บหน้าแล้ง | ราคาต่อกิโลกรัมสูงขึ้น | ปฏิทินมะนาวหน้าแล้ง (นอกฤดู) |
| คุมหนอนชอนใบและแคงเกอร์บนยอดอ่อน | ใบสมบูรณ์ ผลผิวสวย | โรคแคงเกอร์ |
| ระบายน้ำ ป้องกันรากเน่า | ต้นไม่ตาย ไม่ต้องปลูกซ่อม | โรคมะนาว |
| กิ่งพันธุ์ปลอดโรค | ไม่เสียต้นจากกรีนนิ่ง | พันธุ์และกิ่งพันธุ์ |
| เก็บเมื่อได้ขนาด ไม่ปล่อยเหลือง | ขายเกรดดี | เก็บเกี่ยว คัดขนาด และขาย |
จดบันทึก
จดวันตัดแต่ง วันงดน้ำ วันดอกบาน จำนวนและน้ำหนักที่เก็บแต่ละรุ่น ราคาที่ขายได้ และการใช้ปุ๋ยและสารทุกครั้ง เมื่อมีข้อมูล 2–3 ปี จะรู้ว่าช่วงไหนคุ้มที่สุดสำหรับสวนของคุณ และบันทึกการใช้สารยังจำเป็นสำหรับการรับรอง GAP
แหล่งอ้างอิง
- สำนักงานเศรษฐกิจการเกษตร (สศก.). สถิติต้นทุนการผลิตและราคาสินค้าเกษตร. oae.go.th ↗
- ไทยรัฐ (15 กุมภาพันธ์ 2567). เกิดมะนาวพันธุ์ดี “กวก. พิจิตร 2” เมล็ดน้อย เปลือกบาง โตไว (ข้อมูลจากศูนย์วิจัยและพัฒนาการเกษตรพิจิตร กรมวิชาการเกษตร). thairath.co.th ↗