บทที่ 13 · ช่วงที่ 4 แก้ปัญหาในแปลง
ผลสับปะรดคุณภาพ: ไนเตรทตกค้าง ผลไหม้แดด ธาตุโบรอนกับผลบ้า และผลแกน
ไนเตรทตกค้างในผลสับปะรดเกิดจากอะไร ป้องกันอย่างไร ผลไหม้จากแดดคลุมผลอย่างไร ผลบ้าจุกมากเกิดจากอะไร และดูแลผลช่วงแล้งอย่างไร
สรุปสั้น
- ไนเตรทตกค้างในผลเกิดจากใส่ไนโตรเจนมากหรือผิดช่วง: ใส่ตั้งแต่ปลูกถึงก่อนบังคับดอกเท่านั้น หลังบังคับดอกห้ามใส่ และห้ามทำลายจุก [1]
- ถ้าแปลงเคยพบไนเตรทสูง ใช้โมลิบดีนัม หรือโพแทสเซียมคลอไรด์ช่วย ตามคำแนะนำกรมวิชาการเกษตร [1]
- ผลเล็กและไหม้แดดช่วงแล้ง: คลุมผลด้วยฟางข้าวหรือกระดาษ ปลูกต้นหนาแน่นพอช่วยให้ใบคลุมผล [1]
ไนเตรทตกค้างในผล
ปัญหาด้านคุณภาพที่โรงงานรับซื้อกังวลคือการตกค้างของไนเตรทในผลสับปะรด และการเกิดผลแกน [2] สาเหตุที่เอกสารระบุ [1]
- ใส่ปุ๋ยไนโตรเจนมากเกินไปหรือใส่ไม่ถูกช่วงเวลา
- พืชไม่สามารถทำลายไนเตรทได้ตามปกติ เพราะเอนไซม์ไนเตรทรีดักเตสซึ่งมีโมลิบดีนัมเป็นองค์ประกอบสำคัญทำงานไม่ดี
- การดูดสารไนเตรทขึ้นไปมากช่วงหลังฝนตก ความเข้มแสงน้อย และขาดธาตุอาหารเสริมบางชนิด รวมทั้งการปฏิบัติบางอย่างไม่ถูกต้อง เช่น การแคะจุกหรือเจาะจุก
วิธีป้องกันและแก้ไข (กรมวิชาการเกษตร 2545)
- ห้ามใส่ปุ๋ยไนโตรเจนหลังบังคับดอก [1] ใส่ตั้งแต่ระยะแรกปลูกจนถึงก่อนบังคับดอกเท่านั้น (บท ปุ๋ยสับปะรด)
- ห้ามทำลายจุกสับปะรด [1]
- แหล่งที่พบไนเตรทตกค้างสูง ใช้โมลิบดีนัม 100 กรัม/ไร่ แบ่งใส่ 2 ครั้ง หลังออกดอก 2.5 และ 4.5 เดือน หรือใช้โพแทสเซียมคลอไรด์ 70 กก./ไร่ หลังออกดอก 2.5 เดือน [1]
- สับปะรดโรงงานในแหล่งที่เคยพบไนเตรทตกค้างในผลสูง ควรเก็บใบวิเคราะห์ปริมาณโมลิบดีนัม ถ้าความเข้มข้นต่ำกว่า 1 ส่วนในล้านส่วน ให้ใช้โมลิบดีนัมอัตรา 5 มก./ต้น พ่นทางใบหลังบังคับดอกในระยะตาแดง หรือใช้โพแทสเซียมคลอไรด์ 5 กรัม K2O/ต้น (ราว 75 วันหลังบังคับดอก) [1]
ผลไหม้แดด (sun burn)
- ผลเจริญช่วงแล้งแดดจัด ควรมีการคลุมผลเพื่อป้องกันแดด [1]
- ถ้าอากาศร้อนและแดดแรง ใช้วัสดุ เช่น ฟางข้าว กระดาษหนังสือพิมพ์ คลุมผล ป้องกันแดดเผาผล [1]
- ปลูกต้นน้อย 4,000–5,000 ต้น/ไร่ แดดเผาลูกง่าย เสียเวลาและเงินในการคลุมผล ปลูก 8,000–10,000 ต้น/ไร่ ไม่เสียเวลาคลุมผล [1] (บท หน่อพันธุ์ ระยะปลูก และวิธีปลูก)
ขนาดผลมาจากขนาดต้น
- ผลสับปะรดจะใหญ่เมื่อต้นมีขนาดและน้ำหนักพอตอนบังคับดอก [1] (บท บังคับดอกสับปะรด)
- ขาดน้ำรุนแรงช่วงผลขยายทำให้ผลเล็ก (บท น้ำและวัชพืช)
- ขาดโพแทสเซียม ผลเล็ก แก่ช้า กรดต่ำ [1]
- โบรอนช่วยป้องกันผลแตกและอาการบ้าจุก (ผลมีจุกมากกว่า 1 จุก) [1]
ตรวจก่อนเก็บเกี่ยว
ตรวจเปอร์เซ็นต์ออกดอกหลังบังคับดอก และดูแลผลตามแผน หยุดให้น้ำก่อนเก็บเกี่ยว 2–4 สัปดาห์ [1] (บท เก็บเกี่ยวสับปะรดและดัชนีความสุก)
แหล่งอ้างอิง
- ทวีศักดิ์ แสงอุดม (เรียบเรียง), สถาบันวิจัยพืชสวน กรมวิชาการเกษตร (กันยายน 2560). การจัดการการผลิตสับปะรดคุณภาพ พิมพ์ครั้งที่ 1. doa.go.th ↗
- ศรีนวล สุราษฎร์ และคณะ (สำนักวิจัยและพัฒนาการเกษตรเขตที่ 6). รายงานผลงานเรื่องเต็ม: ทดสอบและพัฒนาเทคโนโลยีการผลิตสับปะรดเพื่อเพิ่มประสิทธิภาพการผลิตและแก้ปัญหาโรคเหี่ยว (ระยอง ชลบุรี ฉะเชิงเทรา ตุลาคม 2553–กันยายน 2556). กรมวิชาการเกษตร. doa.go.th ↗