บทที่ 6 · ช่วงที่ 2 ปลูก
ปลูกลำไยอย่างไร: ระยะปลูก ปลูกระยะชิด หลุมปลูก และระบบน้ำ
ขั้นตอนเตรียมสวนลำไย ระยะปลูกแบบปกติและระยะชิด เตรียมหลุม ปลูกกิ่งตอน วางระบบน้ำ และดูแลช่วงตั้งตัว
สรุปสั้น
- ปลูกต้นฤดูฝน ต้นได้น้ำฝนช่วยตั้งตัวก่อนเจอหน้าแล้งแรก
- ระยะปลูกต้องตัดสินใจคู่กับการตัดแต่ง ระยะชิดได้ผลต่อไร่เร็ว แต่ต้องคุมทรงพุ่มทุกปี
- พื้นที่ที่น้ำขังต้องยกร่องหรือทำเนินก่อนปลูก
ระยะปลูก
| ระยะ (เมตร) | ต้น/ไร่ | เหมาะกับ |
|---|---|---|
| 8 × 8 | 25 | สวนแบบดั้งเดิม ต้นใหญ่ ใช้เวลานานกว่าจะได้ผลเต็มพื้นที่ |
| 6 × 6 | 44 | สวนการค้าที่ตัดแต่งคุมทรงทุกปีหลังเก็บเกี่ยว |
| 4 × 4 | 100 | ระยะชิด ได้ผลต่อไร่เร็ว ต้องตัดแต่งเข้มทุกปี ถ้าปล่อยต้นจะเบียดกันจนออกดอกไม่ดี |
เว้นทางให้รถพ่นสารและรถขนผลเข้าได้ และวางแถวแนวเหนือ–ใต้ถ้าทำได้ ต้นจะได้แสงทั้งสองด้าน
เตรียมหลุมและปลูก
- ขุดหลุม ราว 50 × 50 × 50 ซม. แยกดินบนกับดินล่าง ตากหลุมไว้ระยะหนึ่ง
- ผสมดินบน กับปุ๋ยอินทรีย์ที่หมักสมบูรณ์แล้ว ใส่ปุ๋ยฟอสฟอรัสรองก้นหลุม และปูนถ้าดินเปรี้ยว (ตามผลตรวจดินในบท พื้นที่และดิน)
- วางกิ่งตอน แกะวัสดุห่อตุ้มออกถ้าไม่ย่อยสลาย ระวังตุ้มแตก ให้ระดับตุ้มเสมอผิวดิน ไม่ปลูกลึก
- กลบดินแล้วกดเบา ๆ ปักไม้หลักผูกกันลมโยก กิ่งตอนยังไม่มีรากแก้วยึดดิน
- รดน้ำทันที คลุมโคนด้วยฟางหรือเศษหญ้า เว้นระยะไม่ชิดโคน และพรางแสงต้นเล็กถ้าแดดจัด
ระบบน้ำ
วางระบบน้ำตั้งแต่ปลูก มินิสปริงเกอร์ใต้ทรงพุ่มเหมาะกับลำไย สวนที่วางแผนทำนอกฤดูต้องคำนวณน้ำสำหรับต้นโตด้วย เพราะช่วงเลี้ยงใบและช่วงผลขยายอาจตรงกับหน้าแล้ง (บท การจัดการน้ำ)
ดูแลช่วงตั้งตัว
- ปลูกซ่อมต้นที่ตายภายในฤดูฝนแรก ต้นในสวนจะได้อายุใกล้กัน
- กำจัดหญ้ารอบโคนในรัศมีทรงพุ่ม
- เมื่อต้นแตกใบชุดใหม่แล้ว จึงเริ่มใส่ปุ๋ยเคมีทีละน้อย และเริ่มไว้ทรง (บท เลี้ยงต้นเล็กและไว้ทรง)
แหล่งอ้างอิง
- Huang, S., Han, D., Wang, J., Guo, D. & Li, J. (2021). Floral induction of longan (Dimocarpus longan) by potassium chlorate: application, mechanism, and future perspectives. Frontiers in Plant Science 12: 670587. doi:10.3389/fpls.2021.670587