บทที่ 16 · ช่วงที่ 5 เก็บเกี่ยวและขาย
ต้นทุนสวนลำไยต่อไร่ ในฤดูกับนอกฤดู และวิธีคำนวณกำไร
ต้นทุนช่วงปลูกและเลี้ยงต้นเล็ก ต้นทุนต่อปีของสวนในฤดูและนอกฤดู และเครื่องคำนวณกำไรต่อไร่ที่ใส่ราคาตามเกรดได้
สรุปสั้น
- สวนลำไยมีช่วงลงทุนก่อนให้ผลราว 3–4 ปี ต้องเตรียมเงินทุนสำหรับช่วงนี้ไว้ก่อนปลูก
- สวนนอกฤดูมีค่าสาร น้ำ และแรงงานเพิ่ม แต่ขายได้ในช่วงที่ลำไยในฤดูไม่มี ต้องคิดทั้งสองด้าน
- ราคาลำไยต่างกันมากตามเกรด การตัดแต่งช่อผลเพื่อให้ได้ผลใหญ่จึงมักเพิ่มกำไรได้มากกว่าการเพิ่มน้ำหนักรวม
ช่วงลงทุน (ปีที่ 0–3)
- เตรียมพื้นที่ ปรับพื้นที่ ร่องระบายน้ำ สระหรือบ่อ (บท เตรียมพื้นที่และปลูก)
- กิ่งพันธุ์ 25–100 ต้นต่อไร่ตามระยะปลูก บวกต้นสำหรับปลูกซ่อม
- ระบบน้ำ ปั๊ม ท่อ หัวจ่ายน้ำทุกต้น
- ดูแลต้นเล็กทุกปี ปุ๋ย น้ำ แรงงานไว้ทรง (บท เลี้ยงต้นเล็กและไว้ทรง)
ต้นทุนต่อปีของสวนที่ให้ผล
ในฤดูหรือนอกฤดู คุ้มกว่า
ใส่ตัวเลขสองชุด ชุดแรกเป็นสวนในฤดู ใส่ค่าสารเป็น 0 และราคาช่วงในฤดู ชุดที่สองเป็นสวนนอกฤดู ใส่ค่าสาร ค่าน้ำที่เพิ่มขึ้น และราคาช่วงที่จะขาย ถ้ากำไรต่างกันไม่มาก ความเสี่ยงของนอกฤดูอาจไม่คุ้ม ทั้งต้นที่โทรมจากการเร่ง ฝนช่วงดอกบาน และน้ำที่ไม่พอช่วงผลโต (บท ราดสารโพแทสเซียมคลอเรต)
เพิ่มกำไรได้จากตรงไหน
| จุดที่ทำได้ | ผลต่อกำไร | บทที่เกี่ยวข้อง |
|---|---|---|
| ตัดแต่งทรงฝาชีหงายทุกปี | ออกดอกทั่วต้น ทำงานง่าย | ตัดแต่งกิ่งทรงฝาชีหงาย |
| ตัดแต่งช่อผล | ผลใหญ่ เกรดสูง ราคาต่อกิโลกรัมดี | ดูแลดอก ผล และตัดแต่งช่อ |
| ใช้สารตามอัตรา ไม่เกิน | ต้นไม่โทรม ผลผลิตสม่ำเสมอทุกปี | ราดสารโพแทสเซียมคลอเรต |
| กันค้างคาวและผีเสื้อช่วงใกล้เก็บ | ไม่เสียผลที่ลงทุนมาทั้งปี | แมลงและศัตรูลำไย |
| มี GAP | ขายส่งออกได้ | เก็บเกี่ยว คัดเกรด และขาย |
จดบันทึก
จดวันตัดแต่ง จำนวนชุดใบ วันราดสารและปริมาณ วันดอกบาน วันเก็บ น้ำหนักแยกตามเกรด และการใช้ปุ๋ยและสารทุกครั้ง จะรู้ว่าอัตราสารแบบไหนเหมาะกับดินของสวน และบันทึกการใช้สารยังจำเป็นสำหรับการรับรอง GAP
แหล่งอ้างอิง
- สำนักงานเศรษฐกิจการเกษตร (สศก.). สถิติต้นทุนการผลิตและราคาสินค้าเกษตร. oae.go.th ↗
- Huang, S., Han, D., Wang, J., Guo, D. & Li, J. (2021). Floral induction of longan (Dimocarpus longan) by potassium chlorate: application, mechanism, and future perspectives. Frontiers in Plant Science 12: 670587. doi:10.3389/fpls.2021.670587