ฟาร์มเกษตรดำเนินกิจการตั้งแต่ พ.ศ. 2551 (2008) ตั้งกระทู้
ขนาดตัวอักษร

บทที่ 13 · ช่วงที่ 4 แก้ปัญหาในแปลง

แมลงศัตรูกาแฟ: หนอนกาแฟสีแดง ด้วงหนวดยาว มอดเจาะกิ่ง เพลี้ยหอยเขียว เพลี้ยแป้ง เพลี้ยอ่อน

อาการและการป้องกันกำจัดหนอนเจาะกิ่งกาแฟ ด้วงหนวดยาวเจาะลำต้น มอดเจาะกิ่ง เพลี้ยหอยเขียว เพลี้ยแป้ง และเพลี้ยอ่อนส้มสีดำ

ทำเมื่อไหร่: ตรวจสวนสม่ำเสมอ ปรับปรุงล่าสุด · ตรวจแหล่งอ้างอิง · ดูแหล่งอ้างอิง

สรุปสั้น

  • หนอนเจาะกิ่งและด้วงหนวดยาวทำให้กิ่งและลำต้นแห้งตาย ตัดส่วนที่ถูกทำลายไปเผานอกแปลงทันทีที่พบ [1][2]
  • เพลี้ยหอย เพลี้ยแป้ง และเพลี้ยอ่อนดูดน้ำเลี้ยงและถ่ายน้ำหวานทำให้เกิดราดำ ตรวจยอดอ่อนและใบอ่อนสม่ำเสมอ [1][2]
  • มอดเจาะผลกาแฟแยกไว้ในบท มอดเจาะผลกาแฟ

หนอนเจาะกิ่งกาแฟ (หนอนกาแฟสีแดง)

ชื่อวิทยาศาสตร์ Zeuzera coffeae [1]

หนอนเจาะเข้าไปกินเนื้อเยื่อภายในกิ่งและลำต้น ทำให้กิ่งและลำต้นแห้งตาย ตัวเต็มวัยเป็นผีเสื้อกลางคืน ปีกสีขาวมีจุดประทั่วทั้งปีก วางไข่บริเวณเปลือกของลำต้น เพศเมียวางไข่ได้ 300–500 ฟอง ระยะไข่ 7–10 วัน ระยะหนอน 2–5 เดือน ระยะดักแด้ 2–3 สัปดาห์ ระบาดมากช่วงเดือนเมษายน–มิถุนายน และเดือนกันยายน [1][2]

  1. ทำความสะอาดแปลง และตรวจดูตามกิ่งและลำต้นอยู่เสมอ [1][2]
  2. พบการทำลาย ตัดกิ่งและลำต้นออกไปเผาทำลายนอกแปลง [1][2]
  3. คู่มือโรบัสตาให้ใช้ไตรอะโซฟอส 40% EC แบบเข้มข้น 3–5 มล. ฉีดเข้ารูที่หนอนเจาะ แล้วอุดรูด้วยดินน้ำมันหรือปูนพลาสเตอร์ [2]
คลอร์ไพริฟอสห้ามใช้แล้ว

คู่มืออะราบิกาฉบับปี 2562 ระบุคลอร์ไพริฟอสสำหรับฉีดเข้ารูหนอน [1] แต่คลอร์ไพริฟอสเป็นวัตถุอันตรายชนิดที่ 4 ห้ามผลิต นำเข้า มีไว้ครอบครอง หรือใช้ ตั้งแต่ 1 มิถุนายน 2563 [3] จึงไม่ควรใช้

ด้วงหนวดยาวกาแฟ

ชื่อวิทยาศาสตร์ Xylotrechus quadripes [1]

เป็นแมลงที่สร้างความเสียหายอย่างมาก พบมากในกาแฟที่ปลูกกลางแจ้ง โดยเฉพาะกาแฟอายุมากกว่า 5 ปี ตัวเต็มวัยสีขาวอมฟ้า มีลายคาดที่ลำตัวและปีก ต้นที่ถูกหนอนเจาะแสดงอาการใบเหลือง เหี่ยว และยืนต้นตายในที่สุด พบร่องรอยการควั่นของหนอนเจาะลำต้นตั้งแต่โคนต้นขึ้นไปถึงกิ่งกลางต้น [1]

  • สำรวจสม่ำเสมอ พบการทำลายให้ตัดกิ่งและลำต้นออกไปเผาทำลายนอกแปลง [1]
  • พ่นอิมิดาโคลพริด 10% SL อัตรา 30 มล.ต่อน้ำ 20 ลิตร [1]
  • ปลูกไม้บังร่ม เพราะด้วงชนิดนี้พบมากในสวนที่ปลูกกลางแจ้ง [1] (บท ปลูกกาแฟและไม้บังร่ม)

มอดเจาะกิ่งกาแฟ

ชื่อวิทยาศาสตร์ Xyleborus morstatti [2] ด้วงปีกแข็งขนาดเล็กกว่าหัวเข็มหมุด เจาะเข้าในกิ่ง ขยายพันธุ์และเจริญอยู่ภายใน ทำให้ต้นอ่อนแอ กิ่งแห้งตาย และโรคเข้าทำลายต่อ ศัตรูธรรมชาติที่พบคือ Tetrastichus xylebororum ป้องกันโดยตัดแต่งกิ่งที่ถูกทำลายและกิ่งแห้งไปเผา และบำรุงต้นให้แข็งแรง [2]

เพลี้ยหอยเขียว

ชื่อวิทยาศาสตร์ Coccus viridis [1] เพลี้ยหอยเกราะอ่อนรูปรี สีเหลืองปนเขียว ดูดน้ำเลี้ยงที่กิ่ง ก้าน และใบ ใบร่วง ต้นชะงักการเจริญเติบโต ระบาดช่วงติดผล ผลอ่อนเล็กลง เมล็ดลีบ ผลร่วง ถ่ายน้ำหวานทำให้เกิดราดำ [1]

  • ทำความสะอาดแปลง ตรวจยอดอ่อน ใบอ่อน กิ่งก้าน ใบ อยู่เสมอ พบการทำลายให้ตัดส่วนนั้นไปเผานอกแปลง [1]
  • พ่นไวท์ออยล์ 67% EC อัตรา 100 มล.ต่อน้ำ 20 ลิตร [1]

เพลี้ยแป้งกาแฟ

ชื่อวิทยาศาสตร์ Planococcus lilacinus [1][2] รูปไข่ สีชมพูปนม่วงอ่อน มีไขสีขาวปกคลุม ดูดน้ำเลี้ยงที่ยอดอ่อน กิ่ง ก้าน ใบ ยอดหงิกงอผิดรูป ต้นชะงักการเจริญเติบโตและทรุดโทรม ถ่ายน้ำหวานทำให้เกิดราดำ [1][2]

  • ทำความสะอาดแปลง ตรวจยอดอ่อนสม่ำเสมอ ตัดส่วนที่ถูกทำลายไปเผา [1][2]
  • พ่นไวท์ออยล์ 67% EC 100 มล. หรือไดโนทีฟูแรน 10% WP 20 กรัม ไทอะมีทอกแซม 25% WG 3 กรัม อิมิดาโคลพริด 70% WG 4 กรัม ต่อน้ำ 20 ลิตร อย่างใดอย่างหนึ่ง [1][2]

เพลี้ยอ่อนส้มสีดำ

ชื่อวิทยาศาสตร์ Toxoptera aurantii [1][2] ดูดน้ำเลี้ยงที่ยอดอ่อนและใบอ่อน ชะงักการเจริญ ถ่ายน้ำหวานทำให้เกิดราดำ และเป็นพาหะนำโรคไวรัสสู่กาแฟ [1][2]

  • ตรวจยอดอ่อนใบอ่อนสม่ำเสมอ ตัดส่วนที่ถูกทำลายไปเผา [1][2]
  • พ่นไซเพอร์เมทริน 6.25% EC 40 มล. อิมิดาโคลพริด 10% SL 20 มล. หรือฟิโพรนิล 5% SC 40 มล. ต่อน้ำ 20 ลิตร อย่างใดอย่างหนึ่ง [1][2]

ทุกสาร: ถ้าความเข้มข้นต่างจากที่ระบุใช้อัตราตามฉลาก สลับกลุ่มสาร และเว้นระยะก่อนเก็บเกี่ยวตามฉลาก

แหล่งอ้างอิง

  1. สถาบันวิจัยพืชสวน กรมวิชาการเกษตร (กุมภาพันธ์ 2562). คู่มือการจัดการการผลิตกาแฟอะราบิกา พิมพ์ครั้งที่ 2. ISBN 978-974-436-925-3. opsmoac.go.th ↗
  2. สถาบันวิจัยพืชสวน กรมวิชาการเกษตร (สิงหาคม 2567). คู่มือเทคโนโลยีการผลิตกาแฟโรบัสตา. doa.go.th ↗
  3. ประกาศกระทรวงอุตสาหกรรม เรื่อง บัญชีรายชื่อวัตถุอันตราย (ฉบับที่ 6) พ.ศ. 2563 ลงวันที่ 15 พฤษภาคม 2563 มีผล 1 มิถุนายน 2563 (พาราควอตและคลอร์ไพริฟอสเป็นวัตถุอันตรายชนิดที่ 4).