บทที่ 8 · ช่วงที่ 3 ดูแล
ปุ๋ยกาแฟ: ตารางปุ๋ยอะราบิการายปี ปุ๋ยโรบัสตาตามระยะผล และใส่ปุ๋ยตามระดับความสูง
ใส่ปุ๋ยกาแฟสูตรอะไร ต้นละเท่าไร เดือนไหน ตารางปุ๋ยอะราบิกาปีที่ 1–8 ปุ๋ยโรบัสตาช่วงผลขยาย และใส่ปุ๋ยอย่างไรให้ได้ผล
สรุปสั้น
- กาแฟต้องการปุ๋ยค่อนข้างสูง โดยเฉพาะช่วงเริ่มออกดอกติดผล ใส่ตามค่าวิเคราะห์ดินเพื่อไม่ให้ใช้ปุ๋ยมากเกินจำเป็น [1]
- อะราบิกา: หลังเก็บเกี่ยวใส่ปุ๋ยอินทรีย์ 3–5 กก./ต้น แล้วใส่ปุ๋ยเคมีตามตารางรายปี แบ่ง 3 ครั้ง [1][3]
- โรบัสตา: ช่วงที่ต้องการปุ๋ยมากที่สุดคือช่วงผลขยายตัวอย่างรวดเร็ว รองลงมาคือ 2–3 เดือนก่อนเก็บเกี่ยว [2]
ธาตุอาหารที่กาแฟต้องการ
- ธาตุหลัก ไนโตรเจน ฟอสฟอรัส โพแทสเซียม [1]
- ธาตุรอง แคลเซียม แมกนีเซียม ซัลเฟอร์ [1]
- จุลธาตุ เหล็ก แมงกานีส สังกะสี ทองแดง โบรอน โมลิบดินัม คลอไรด์ [1]
ส่งดินตรวจได้ที่ไหน
ส่งตัวอย่างดินเข้าตรวจวิเคราะห์ได้ที่ iLab (ilab.work) ดูวิธีเก็บตัวอย่างให้ถูกต้องได้ที่ วิธีเก็บตัวอย่างดินส่งตรวจ หรือสอบถามสถานีพัฒนาที่ดินในจังหวัดของกรมพัฒนาที่ดิน เมื่อได้ผลแล้วนำค่า pH อินทรียวัตถุ ฟอสฟอรัส และโพแทสเซียม มาใช้เลือกสูตรและอัตราปุ๋ยในคู่มือเล่มนี้
ตารางปุ๋ยอะราบิกา
| ปีที่ | ปุ๋ย | กรัม/ต้น/ปี | พ.ค. | ส.ค. | ต.ค. |
|---|---|---|---|---|---|
| 1 | 15-15-15 | 100 | 100 | – | – |
| 46-0-0 | 100 | 50 | 50 | – | |
| 2 | 46-0-0 | 150 | 50 | 50 | 50 |
| 3–4 | 46-0-0 | 200 | 50 | 100 | 50 |
| 18-46-0 | 60 | 30 | 30 | – | |
| 0-0-60 | 100 | – | 50 | 50 | |
| 5–8 | 46-0-0 | 200 | 50 | 100 | 50 |
| 18-46-0 | 100 | 50 | 50 | – | |
| 0-0-60 | 150 | – | 50 | 100 |
เดือนใส่ปุ๋ยตามความสูงของสวน
| ความสูงของสวน | เดือนใส่ปุ๋ย | ติดผลถึงผลสุก |
|---|---|---|
| 700–900 เมตร | พ.ค. (แผ่นพับปี 2568 ระบุ เม.ย.) ก.ค. และ ก.ย. | ราว 6 เดือน |
| 1,000 เมตรขึ้นไป | พ.ค. ส.ค. และ ต.ค. | ราว 9 เดือน |
ถ้าต้นแสดงอาการขาดธาตุหลักหรือธาตุรอง ให้ใส่ปุ๋ยธาตุนั้นเพิ่ม ทั้งปุ๋ยเม็ดและปุ๋ยเกล็ดฉีดพ่นทางใบ โดยคำนึงถึงลักษณะดินและความชื้นในดินขณะใส่ [1]
ปุ๋ยโรบัสตา
ปีที่ 1–2 ใส่ 15-15-15 อัตรา 100–300 กรัม/ต้น/ปี แบ่งใส่ทุก 2–3 เดือน [2]
| เดือน | ระยะการเจริญเติบโต | ปุ๋ยต่อต้น |
|---|---|---|
| ม.ค.–ก.พ. | หลังเก็บเกี่ยวและตัดแต่งกิ่งแล้ว | ปุ๋ยอินทรีย์ เช่น ขี้ไก่แห้ง ขี้วัว 3,000–5,000 กรัม ยูเรีย 60 กรัม โพแทสเซียมคลอไรด์ (0-0-60) 60 กรัม ปูนขาวหรือโดโลไมต์ 500–1,000 กรัม |
| ต้น พ.ค.–มิ.ย. (ฝนแรก) | ผลขยายตัวอย่างรวดเร็ว จากขนาดเมล็ดพริกไทย หรือเมื่อเริ่มมีฝน | ยูเรีย 60 กรัม แอมโมเนียมฟอสเฟตหรือไดแอมโมเนียมฟอสเฟต (18-46-0) 60 กรัม 0-0-60 60 กรัม |
| ก.ค.–ส.ค. | ผลสะสมน้ำหนัก ราว 2 เดือนหลังใส่ครั้งก่อน | ยูเรีย 60 กรัม 0-0-60 60 กรัม |
| ก.ย.–ปลาย ต.ค. | ราว 2 เดือนก่อนเก็บเกี่ยว | ยูเรีย 60 กรัม 0-0-60 60 กรัม |
ใส่ปูนก่อนปุ๋ยเคมีอย่างน้อย 14 วัน [2] (บท พื้นที่ ภูมิอากาศ และดิน)
ใส่อย่างไร
- ใส่บริเวณรอบชายทรงพุ่ม ห่างจากโคนต้นอย่างน้อย 50 ซม. [2]
- หลังใส่ปุ๋ย คลุมด้วยปุ๋ยคอกหรือฟางข้าว ลดการระเหยของปุ๋ยและช่วยรักษาความชื้นของดิน [2]
- พื้นที่ลาดชัน ขุดหลุมฝังปุ๋ยเป็นจุด ๆ 2–3 จุด [2]
- หลังตัดแต่งกิ่งต้องใส่ปุ๋ยและให้น้ำ ผลผลิตจึงจะเพิ่มขึ้นตามที่ควร [1] (บท ตัดแต่งกิ่งและตัดฟื้นต้น)
แหล่งอ้างอิง
- สถาบันวิจัยพืชสวน กรมวิชาการเกษตร (กุมภาพันธ์ 2562). คู่มือการจัดการการผลิตกาแฟอะราบิกา พิมพ์ครั้งที่ 2. ISBN 978-974-436-925-3. opsmoac.go.th ↗
- สถาบันวิจัยพืชสวน กรมวิชาการเกษตร (สิงหาคม 2567). คู่มือเทคโนโลยีการผลิตกาแฟโรบัสตา. doa.go.th ↗
- ศูนย์วิจัยเกษตรหลวงเชียงใหม่ สถาบันวิจัยพืชสวน กรมวิชาการเกษตร. แผ่นพับ การปลูกและการดูแลรักษากาแฟอะราบิกา. doa.go.th ↗