บทที่ 3 · ช่วงที่ 1 ก่อนปลูก
เลือกพันธุ์มะม่วง: น้ำดอกไม้ เขียวเสวย มหาชนก โชคอนันต์ แก้ว และกิ่งพันธุ์ที่ดี
มะม่วงพันธุ์กินสุก กินดิบ และแปรรูปต่างกันอย่างไร พันธุ์ไหนทำนอกฤดูง่าย พันธุ์ไหนเหมาะส่งออก และวิธีเลือกกิ่งพันธุ์
สรุปสั้น
- เลือกพันธุ์จากตลาดก่อน: กินสุก กินดิบ หรือแปรรูป แล้วจึงดูว่าพันธุ์นั้นทำนอกฤดูได้ง่ายหรือไม่
- น้ำดอกไม้เป็นพันธุ์หลักของตลาดกินสุกและการส่งออก มหาชนกเป็นที่ต้องการในตลาดที่ชอบผิวสีแดง เขียวเสวยและฟ้าลั่นเป็นพันธุ์กินดิบ
- ใช้กิ่งพันธุ์ที่เสียบยอดหรือทาบกิ่งบนต้นตอเพาะเมล็ด ซึ่งมีรากแก้ว ต้นแข็งแรงและไม่โค่นง่าย
พันธุ์ที่ปลูกมากในไทย
| พันธุ์ | ตลาด | ลักษณะที่รู้จักกันทั่วไป |
|---|---|---|
| น้ำดอกไม้ (รวมน้ำดอกไม้สีทอง) | กินสุก ส่งออก | ผลยาว เนื้อละเอียด หวาน เมื่อห่อผลผิวจะเป็นสีเหลืองทอง เป็นพันธุ์หลักของการทำนอกฤดูและการส่งออก แต่ผิวเป็นจุดจากโรคแอนแทรคโนสได้ง่าย |
| มหาชนก | กินสุก ส่งออก | ผิวมีสีแดงเรื่อเมื่อถูกแดด กลิ่นหอม เปลือกค่อนข้างหนา |
| เขียวเสวย | กินดิบ (มะม่วงมัน) | ผลแก่กินดิบรสมัน ราคาดี ขายได้ทั้งผลแก่และสุก |
| ฟ้าลั่น | กินดิบ | เนื้อกรอบ รสมันอมเปรี้ยว |
| โชคอนันต์ | กินดิบ กินสุก แปรรูป | ออกดอกง่าย บางปีออกได้มากกว่าหนึ่งรุ่น เหมาะกับผู้เริ่มปลูก |
| แก้ว | แปรรูป กินดิบ | ต้นแข็งแรง ทนแล้ง ใช้ทำมะม่วงดอง แช่อิ่ม และนิยมใช้เมล็ดเพาะเป็นต้นตอ |
เลือกพันธุ์ให้ตรงตลาด
- ขายส่งออกหรือห้าง ต้องเป็นพันธุ์ที่ผู้ส่งออกรับ เช่น น้ำดอกไม้สีทอง มหาชนก และต้องมีมาตรฐาน GAP ห่อผล ผิวสวย (บท เก็บเกี่ยว คัดเกรด และขาย)
- ขายตลาดในประเทศ พันธุ์กินดิบอย่างเขียวเสวย ฟ้าลั่น ขายได้ตั้งแต่ผลแก่ ไม่ต้องรอสุก ความเสี่ยงช่วงบ่มน้อยกว่า
- ขายโรงงานแปรรูป พันธุ์แก้วและพันธุ์ที่ผู้รับซื้อกำหนด เน้นปริมาณ ราคาต่อกิโลกรัมต่ำกว่า
- สวนใหม่ ไม่ควรปลูกหลายพันธุ์ปนกันในแถวเดียว เพราะแต่ละพันธุ์ตอบสนองต่อการตัดแต่ง การราดสาร และอายุผลต่างกัน จัดงานได้ยาก
กิ่งพันธุ์แบบไหนดี
- กิ่งเสียบยอดหรือทาบกิ่งบนต้นตอเพาะเมล็ด มีรากแก้ว หยั่งรากลึก ทนแล้งและไม่โค่นง่าย เป็นแบบที่แนะนำสำหรับสวนการค้า
- กิ่งตอน ไม่มีรากแก้ว รากตื้น ต้นล้มง่ายเมื่อโตและติดผลมาก
- ต้นจากเมล็ด ไม่ตรงพันธุ์แน่นอนและให้ผลช้า ใช้เป็นต้นตอเท่านั้น
ดูกิ่งพันธุ์ก่อนซื้อ
รอยต่อเชื่อมสนิท ไม่มีแผลเน่า ใบเขียวสด ไม่มีจุดโรค รากไม่ขดวนก้นถุง และซื้อจากแปลงที่บอกชื่อพันธุ์ได้ชัดเจน ต้นที่ไม่ตรงพันธุ์จะรู้ได้ก็ต่อเมื่อออกผลแล้ว ซึ่งเสียเวลาไปหลายปี
แหล่งอ้างอิง
- สำนักงานเกษตรและสหกรณ์จังหวัดฉะเชิงเทรา (2564). ข้อมูลรายสินค้าของจังหวัดฉะเชิงเทราเพื่อการวางแผนพัฒนาการเกษตรและสหกรณ์ ชนิดสินค้า: มะม่วง (เอกสาร กษ.ฉช. ที่ 01/2564). opsmoac.go.th ↗
- สำนักงานเกษตรและสหกรณ์จังหวัดฉะเชิงเทรา. มะม่วง (mango): สภาพแวดล้อมที่เหมาะสมและการปฏิบัติดูแลรักษา. opsmoac.go.th ↗