บทที่ 10 · ช่วงที่ 3 ดูแล
ดูแลดอกและผลมะม่วง: ผลร่วง ตัดแต่งช่อ ห่อผล และผลไม่สวย
ดูแลมะม่วงช่วงดอกบานถึงผลแก่อย่างไร ทำไมผลอ่อนร่วง ห่อผลเมื่อไหร่ด้วยถุงแบบไหน และช่วยให้ผิวสวยได้ราคาอย่างไร
สรุปสั้น
- ช่อดอกมะม่วงมีดอกหลายร้อยดอก แต่ติดผลจนเก็บได้เพียงไม่กี่ผลต่อช่อ ผลอ่อนร่วงจำนวนมากเป็นเรื่องปกติ
- สิ่งที่ทำได้คือรักษาช่อดอกไม่ให้เสียจากโรคและแมลง ให้น้ำสม่ำเสมอ และตัดแต่งช่อให้เหลือผลที่ดี
- ห่อผลเมื่อผลขนาดราวไข่ไก่ ช่วยให้ผิวสวย ลดโรค และกันแมลงวันผลไม้
ช่วงดอกบาน
- แมลงผสมเกสร มะม่วงอาศัยแมลงวัน ผึ้ง และแมลงอื่นช่วยผสมเกสร งดพ่นสารฆ่าแมลงช่วงดอกบานเต็มที่ ถ้าจำเป็นต้องพ่นให้พ่นก่อนดอกบานหรือหลังติดผล
- ตรวจช่อดอกทุกสัปดาห์ หาเพลี้ยจักจั่น เพลี้ยไฟ จุดดำของแอนแทรคโนส และผงขาวของราแป้ง (บท โรคมะม่วง และ แมลงศัตรูมะม่วง)
- ให้น้ำทีละน้อย เมื่อช่อดอกโผล่ชัด แล้วค่อย ๆ เพิ่มจนสม่ำเสมอ (บท การจัดการน้ำ)
ผลอ่อนร่วง
ผลอ่อนร่วงมากในช่วงหลายสัปดาห์แรกหลังติดผล ส่วนหนึ่งเป็นการคัดของต้นเองตามธรรมชาติ แต่ร่วงมากกว่าปกติได้จากสาเหตุเหล่านี้
| สาเหตุ | สังเกต | แก้อย่างไร |
|---|---|---|
| ขาดน้ำ หรือน้ำแกว่ง | ร่วงมากหลังช่วงแดดจัดติดกัน | ให้น้ำสม่ำเสมอ คลุมโคน |
| โรคแอนแทรคโนส | ผลอ่อนมีจุดดำ ขั้วดำ แล้วร่วง | ป้องกันตั้งแต่ช่อดอก (บท โรคมะม่วง) |
| เพลี้ยจักจั่น เพลี้ยไฟ | ช่อมีน้ำหวาน ราดำ ผลผิวกร้าน | บท แมลงศัตรูมะม่วง |
| ต้นไม่สมบูรณ์ | ใบน้อย ใบเหลือง ร่วงทั้งต้น | ฟื้นต้นให้ดีในรอบต่อไป (บท ตัดแต่งกิ่งหลังเก็บเกี่ยว) |
ตัดแต่งช่อผล
เมื่อผลติดแน่นแล้ว เลือกผลที่รูปทรงดี ไม่มีแผล ไว้ตามความเหมาะสมของพันธุ์และขนาดกิ่ง ตัดผลเบี้ยว ผลเล็ก ผลที่เป็นโรค และผลที่เบียดกันออก ผลที่ไว้น้อยลงจะได้ขนาดใหญ่และผิวสวยกว่า ซึ่งสำคัญมากกับพันธุ์ที่ขายตามเกรดอย่างน้ำดอกไม้
ห่อผล
- ห่อเมื่อไหร่ เมื่อผลขนาดราวไข่ไก่ หลังตัดแต่งช่อแล้ว คำแนะนำป้องกันแมลงวันผลไม้ให้ห่อด้วยถุงกระดาษเมื่อผลอายุราว 60 วัน [1]
- พ่นก่อนห่อ พ่นป้องกันโรคและแมลงครั้งสุดท้าย รอให้ผลแห้งก่อนห่อ ถ้าห่อผลที่มีเชื้อติดอยู่ ผลจะเน่าในถุง
- เลือกถุง ถุงกระดาษสำหรับห่อผลไม้ ด้านในสีดำหรือถุงคาร์บอนทำให้น้ำดอกไม้มีผิวสีเหลืองทอง ถุงกระดาษทั่วไปใช้กันแมลงวันผลไม้ได้
- ห่อให้มิด รวบปากถุงที่ขั้วผล อย่าให้ช่องเปิดกว้างให้แมลงเข้า
ผลที่ไม่ได้ห่อ
ถ้าห่อไม่ได้ทุกผล ให้เก็บผลร่วงออกจากสวนสม่ำเสมอ และใช้กับดักล่อแมลงวันผลไม้เพศผู้ช่วยลดจำนวน (บท แมลงศัตรูมะม่วง)
ผลแตก ผิวไม่สวย
- ผลแตก มักเกิดเมื่อดินแห้งนานแล้วได้น้ำมากทันที เช่น ฝนแรก ให้น้ำสม่ำเสมอช่วยลดได้
- ผิวกร้าน เป็นขี้กลาก มักเกิดจากเพลี้ยไฟดูดผิวผลอ่อน
- จุดดำบนผิว จากแอนแทรคโนสหรือโรคจุดดำจากแบคทีเรีย ป้องกันด้วยการพ่นก่อนห่อและห่อให้เร็ว
แหล่งอ้างอิง
- สำนักงานเกษตรและสหกรณ์จังหวัดฉะเชิงเทรา (2564). ข้อมูลรายสินค้าของจังหวัดฉะเชิงเทราเพื่อการวางแผนพัฒนาการเกษตรและสหกรณ์ ชนิดสินค้า: มะม่วง (เอกสาร กษ.ฉช. ที่ 01/2564). opsmoac.go.th ↗