ฟาร์มเกษตรดำเนินกิจการตั้งแต่ พ.ศ. 2551 (2008) ตั้งกระทู้
ขนาดตัวอักษร

บทที่ 1 · ช่วงที่ 1 ก่อนปลูก

รู้จักอ้อย: ระยะการเจริญเติบโต ตันต่อไร่ ค่า CCS และระบบอ้อยปลูกกับอ้อยตอ

อ้อยโตผ่านระยะอะไรบ้าง รายได้จากไร่อ้อยมาจากตันต่อไร่และค่า CCS อย่างไร และทำไมการไว้ตอจึงเป็นหัวใจของการทำไร่อ้อย

ทำเมื่อไหร่: อ่านก่อนเริ่มฤดู ปรับปรุงล่าสุด

สรุปสั้น

  • อ้อยโตผ่าน 4 ระยะ: งอก · แตกกอ · ย่างปล้อง · สุกแก่ (สะสมน้ำตาล)
  • รายได้ = ตันต่อไร่ × ราคาตามค่าความหวาน (CCS) ตันต่อไร่มาจากจำนวนลำ × น้ำหนักต่อลำ
  • อ้อยปลูกครั้งเดียวไว้ตอได้หลายปี การดูแลตอจึงสำคัญพอ ๆ กับการปลูก

อ้อยโตอย่างไร: 4 ระยะ

อ้อยอายุ 12 เดือน แบ่งเป็นระยะงอก 0 ถึง 1.5 เดือน แตกกอ 1.5 ถึง 4 เดือน ย่างปล้อง 4 ถึง 9 เดือน และสุกแก่ 9 ถึง 12 เดือน ตัวอย่าง: อ้อยปลูกต้นฝน อายุ 12 เดือน งอก แตกกอ ย่างปล้อง สุกแก่ 0 1.5 4 9 12 เดือน กำหนด จำนวนลำ กำหนด ความยาวและน้ำหนักลำ กำหนด ค่า CCS ระยะสุกแก่ต้องการอากาศเย็นและแห้ง อ้อยปลายฝนและอ้อยตอ ระยะแรกยืดยาวตามฝน
อายุเป็นตัวอย่าง ความยาวแต่ละระยะขึ้นกับฝนและอุณหภูมิ อ้อยโตเร็วในหน้าฝนที่ร้อนชื้น และสะสมน้ำตาลได้ดีในหน้าหนาวที่แห้งและเย็น
ระยะเกิดอะไรขึ้นงานสำคัญ
งอกตาบนท่อนพันธุ์แตกเป็นหน่อ ใช้อาหารและน้ำในท่อนท่อนพันธุ์สด ดินชื้น ปลูกลึกพอ
แตกกอหน่อแตกเพิ่มจากโคน จำนวนลำที่จะเก็บเกี่ยวถูกกำหนดช่วงนี้ หน่อที่เกิดช้าจะตายไปเองภายหลังปุ๋ย วัชพืช ความชื้น พูนโคน
ย่างปล้องลำยืดยาวเร็วที่สุด น้ำหนักลำเพิ่มขึ้นมาก ต้องการน้ำมากน้ำ ใบเขียว ไม่มีแมลงทำลายลำ
สุกแก่ลำโตช้าลง น้ำตาลซูโครสสะสมในลำ ค่า CCS เพิ่มขึ้นไม่ใส่ไนโตรเจนเพิ่ม งดน้ำก่อนตัด ตัดให้ตรงความสุกแก่

รายได้จากไร่อ้อยมาจากไหน

ตันต่อไร่เท่ากับจำนวนลำต่อไร่ คูณน้ำหนักต่อลำ และราคาอ้อยขึ้นกับค่า CCS ลำ / ไร่ กำหนดช่วงแตกกอ ท่อนพันธุ์ ปุ๋ย วัชพืช ความชื้น × น้ำหนัก / ลำ กำหนดช่วงย่างปล้อง น้ำ ใบเขียว ไม่มีหนอนเจาะลำ ↓ ค่า CCS ราคาที่โรงงานจ่าย ความสุกแก่ วันตัด ตัดสด ส่งเร็ว
ตัวอย่าง: 10,000 ลำ/ไร่ × ลำละ 1.2 กก. = 12 ตัน/ไร่ ถ้ารักษาลำไว้ได้เพิ่มอีก 10% โดยน้ำหนักลำเท่าเดิม จะได้ 13.2 ตัน/ไร่

ราคาอ้อยในไทยประกาศเป็นราคาต่อตันที่ค่าความหวาน 10 CCS แล้วปรับเพิ่มหรือลดตามค่า CCS จริงของอ้อยที่ส่ง อ้อยตันเดียวกันที่หวานกว่าจึงได้เงินมากกว่า และอ้อยไฟไหม้ถูกหักราคา (บท ตัดอ้อยและส่งโรงงาน)

อ้อยปลูก กับ อ้อยตอ

อ้อยปลูกครั้งแรกเรียกว่า อ้อยปลูก หลังตัด ตอที่เหลือในดินจะแตกหน่อขึ้นมาใหม่เป็น อ้อยตอ 1 ตอ 2 ตามลำดับ ไม่ต้องเสียค่าเตรียมดินและท่อนพันธุ์ใหม่ ต้นทุนอ้อยตอจึงต่ำกว่ามาก ไร่ส่วนใหญ่ไว้ตอราว 2–3 ปี แล้วรื้อปลูกใหม่เมื่อผลผลิตตก

  • อ้อยตอจะดีหรือไม่ เริ่มตั้งแต่อ้อยปลูก: เตรียมดินลึก ท่อนพันธุ์สะอาด ไม่มีโรคใบขาวและโรคตอแคระแกร็น
  • การตัดชิดดิน ไม่เผาใบ และดูแลภายในเดือนแรกหลังตัด ทำให้ตอแตกดี (ปฏิทินอ้อยตอและการไว้ตอ)

วิธีใช้คู่มือเล่มนี้

  1. เลือกแบบไร่ อ่าน ปฏิทินอ้อยต้นฝน ปฏิทินอ้อยปลายฝน หรือ ปฏิทินอ้อยตอและการไว้ตอ
  2. ก่อนปลูก อ่าน ดินและพื้นที่ และ พันธุ์อ้อย
  3. ช่วงปลูก อ่าน เตรียมดิน ท่อนพันธุ์อ้อย และ วิธีปลูกและระยะแถว
  4. ช่วงดูแล ใช้ปฏิทินรายเดือนเป็นตัวเตือน คู่กับ ปุ๋ยไร่อ้อย กำจัดวัชพืชในไร่อ้อย และ การจัดการน้ำ
  5. เมื่อเห็นอาการผิดปกติ เทียบกับ โรคอ้อย และ แมลงศัตรูอ้อย
  6. ช่วงฤดูหีบ อ่าน ตัดอ้อยและส่งโรงงาน แล้วสรุปตัวเลขใน ต้นทุนและกำไร

แหล่งอ้างอิง

  1. กรมวิชาการเกษตร. คำแนะนำการปลูกอ้อย (ศูนย์วิจัยพืชไร่ขอนแก่น และศูนย์วิจัยพืชไร่สุพรรณบุรี).
  2. สำนักงานคณะกรรมการอ้อยและน้ำตาลทราย (สอน.). ระบบราคาอ้อยตามค่าความหวาน (CCS).
  3. Gascho, G.J. & Shih, S.F. (1983). Sugarcane. ใน Teare & Peet (eds.) Crop–Water Relations. Wiley. (ระยะการเจริญเติบโตของอ้อย)