ฟาร์มเกษตรดำเนินกิจการตั้งแต่ พ.ศ. 2551 (2008) ตั้งกระทู้
ขนาดตัวอักษร

บทที่ 14 · ช่วงที่ 4 แก้ปัญหาในแปลง

แมลงศัตรูกล้วย: ด้วงงวงกล้วย ด้วงงวงไชลำต้น หนอนม้วนใบ เพลี้ยไฟ ไส้เดือนฝอย

อาการที่เกิดจากด้วงงวงเจาะหน่อ ด้วงงวงไชลำต้น หนอนม้วนใบ เพลี้ยไฟที่ทำให้ผิวกล้วยลาย และไส้เดือนฝอยรากปม และการจัดการโดยไม่ต้องพึ่งสารเป็นหลัก

ทำเมื่อไหร่: ตรวจสวนทุกเดือน ปรับปรุงล่าสุด · ตรวจแหล่งอ้างอิง · ดูแหล่งอ้างอิง

สรุปสั้น

  • ด้วงงวงกล้วย เจาะเหง้าและหน่อ ด้วงงวงไชลำต้น เจาะลำต้นเทียม ต้นอ่อนแอ หักล้มง่าย และเปิดแผลให้โรค
  • เพลี้ยไฟ ทำให้ผิวผลลายเป็นสนิม ขายไม่ได้ราคา ป้องกันด้วยการห่อเครือ
  • แมลงในสวนกล้วยส่วนใหญ่คุมได้ด้วยความสะอาดแปลง หน่อสะอาด และกับดัก มากกว่าการพ่นสาร

ด้วงงวงกล้วย (ด้วงงวงเจาะเหง้า)

  • ลักษณะ: ด้วงสีดำ ขนาดราว 1 ซม. หากินกลางคืน หลบอยู่ตามกาบใบแห้งและเศษต้นกล้วยบนดิน
  • อาการ: ตัวหนอนเจาะเป็นอุโมงค์ในเหง้า ต้นโตช้า ใบเหลือง หน่อตาย ต้นที่มีเครือโค่นล้มง่ายเพราะรากและเหง้าเสีย
  • จัดการ:
    • ใช้หน่อที่ปอกเหง้าแล้วไม่มีรู หรือต้นเนื้อเยื่อ (บท หน่อพันธุ์และต้นเนื้อเยื่อ)
    • หลังเก็บเครือ ตัดต้นแม่ให้ชิดดินแล้วสับลำต้นเทียมเป็นชิ้น ให้แห้งเร็ว ไม่เป็นที่วางไข่
    • กับดักลำต้น ตัดลำต้นเทียมยาวราวหนึ่งศอก ผ่าครึ่งตามยาว วางคว่ำบนดินใกล้กอ ด้วงจะเข้ามาหลบ เก็บไปทำลายทุกไม่กี่วัน

ด้วงงวงไชลำต้น

  • อาการ: ลำต้นเทียมมีรูและน้ำยางใสไหลซึม ตัวหนอนกินเป็นอุโมงค์ในลำต้น ต้นอ่อน หักกลางลำเมื่อมีเครือ
  • จัดการ: ตัดใบและกาบแห้งที่ห้อยติดลำต้น ต้นที่ถูกทำลายหนักตัดออกแล้วสับทำลาย ใช้กับดักลำต้นแบบเดียวกับด้วงงวงกล้วย

เพลี้ยไฟกล้วย

  • อาการ: ผิวผลเป็นรอยสีน้ำตาลแดงคล้ายสนิม หรือมีจุดนูนเล็ก ๆ ผลไม่เสียเนื้อในแต่ขายเกรดต่ำ
  • ช่วงทำลาย: ตั้งแต่หวีเริ่มคลี่ออกจากปลี
  • จัดการ: ห่อเครือ เร็วหลังหวีคลี่ครบ (บท ดูแลเครือ ตัดปลี ห่อเครือ) ตัดปลีออกเพราะเป็นที่หลบของเพลี้ยไฟ

หนอนม้วนใบกล้วย

  • อาการ: ใบถูกตัดและม้วนเป็นหลอด ข้างในมีหนอนสีขาวมีผงแป้งคลุม กินใบจนเหลือแต่เส้นกลางใบ
  • จัดการ: สวนขนาดเล็กเก็บใบม้วนไปทำลายด้วยมือ ศัตรูธรรมชาติอย่างแตนเบียนช่วยคุมได้มาก การพ่นสารมักไม่คุ้ม เพราะหนอนอยู่ในม้วนใบ

ศัตรูอื่น

ศัตรูอาการจัดการ
ไส้เดือนฝอยรากสั้น มีแผลสีน้ำตาลดำหรือเป็นปม ต้นโตช้า ล้มง่ายหน่อที่ปอกเหง้าสะอาด ต้นเนื้อเยื่อ ปุ๋ยอินทรีย์มาก
เพลี้ยอ่อนกล้วยกลุ่มเพลี้ยสีน้ำตาลเข้มที่โคนกาบใบและยอด พาโรคยอดกระจุกตรวจโคนกาบ ขุดต้นที่เป็นยอดกระจุกทิ้ง (บท โรคกล้วย)
ใช้สารเท่าที่จำเป็น

สวนกล้วยมีศัตรูธรรมชาติจำนวนมาก ถ้าจะใช้สาร ใช้เฉพาะชนิดที่ขึ้นทะเบียนกับกล้วยและแมลงนั้น ตามฉลาก และเว้นระยะก่อนเก็บตามฉลาก กล้วยเก็บเป็นเครือต่อเนื่อง ต้องวางแผนไม่ให้ตรงกับเครือที่ใกล้ตัด

แหล่งอ้างอิง

  1. Gold, C.S., Pena, J.E. & Karamura, E.B. (2001). Biology and integrated pest management for the banana weevil Cosmopolites sordidus. Integrated Pest Management Reviews 6: 79–155.
  2. สำนักงานเกษตรและสหกรณ์จังหวัดสุโขทัย. เอกสารข้อมูล “กล้วยน้ำว้า” จังหวัดสุโขทัย. opsmoac.go.th ↗