ฟาร์มเกษตรดำเนินกิจการตั้งแต่ พ.ศ. 2551 (2008) ตั้งกระทู้
ขนาดตัวอักษร

บทที่ 10 · ช่วงที่ 3 ดูแล

ปุ๋ยกล้วยตามระยะ: รองก้นหลุม ช่วงสร้างต้น ก่อนแทงปลี และช่วงเครือ

ใส่ปุ๋ยกล้วยสูตรอะไรในแต่ละระยะ ทำไมกล้วยต้องการโพแทสเซียมมาก แบ่งใส่กี่ครั้ง ปุ๋ยอินทรีย์ และอาการขาดธาตุที่พบบ่อย

ทำเมื่อไหร่: ตลอดรอบปลูก ปรับปรุงล่าสุด · ตรวจแหล่งอ้างอิง · ดูแหล่งอ้างอิง

สรุปสั้น

  • กล้วยต้องการ โพแทสเซียม มากที่สุดในบรรดาธาตุหลัก รองลงมาคือไนโตรเจน ส่วนฟอสฟอรัสต้องการน้อยกว่า
  • ช่วงสร้างต้นใช้สูตรเสมอหรือไนโตรเจนค่อนข้างสูง ก่อนแทงปลีถึงช่วงเครือเปลี่ยนเป็นโพแทสเซียมสูง
  • แบ่งใส่หลายครั้ง เช่น ที่อายุ 1 3 5 และ 7 เดือน [1] ไม่ใส่ครั้งเดียวมาก ๆ ปุ๋ยจะถูกชะไปก่อนต้นใช้

ปุ๋ยตามระยะ

เมื่อไหร่กล้วยหอม (สศก. พิษณุโลก) [1]กล้วยน้ำว้า (สศก. สุโขทัย) [2]
รองก้นหลุมดินผสมปุ๋ยอินทรีย์ 5 กก.ต่อหลุมปุ๋ยคอก 2–3 กก. + ยูเรีย 50–100 กรัมต่อหลุม
1–3 เดือนหลังปลูก20-10-10 หรือ 15-15-15 ราว 125–250 กรัมต่อต้น ใส่ที่อายุ 1 และ 3 เดือนปุ๋ยคอก 2–3 กก. + 15-15-15 ราว 100–200 กรัมต่อหลุม
เดือนที่ 5 และ 7 (ก่อนแทงปลี)13-13-21 ราว 125–250 กรัมต่อต้นต่อครั้ง12-24-24 ราว 100–200 กรัมต่อหลุม
ทุกปีปุ๋ยอินทรีย์ปีละ 1–2 ครั้ง [1]
ตัวอย่างจากเอกสารรายสินค้าของสำนักงานเกษตรและสหกรณ์จังหวัด ปรับตามขนาดต้น ค่าวิเคราะห์ดิน และคำแนะนำในพื้นที่ · กล้วยน้ำว้าที่ส่งโรงงานแปรรูป ไม่ควรใส่ปุ๋ยเคมีหลังต้นอายุ 7 เดือน [1]
ส่งดินตรวจได้ที่ไหน

ส่งตัวอย่างดินเข้าตรวจวิเคราะห์ได้ที่ iLab (ilab.work) ดูวิธีเก็บตัวอย่างให้ถูกต้องได้ที่ วิธีเก็บตัวอย่างดินส่งตรวจ หรือสอบถามสถานีพัฒนาที่ดินในจังหวัดของกรมพัฒนาที่ดิน เมื่อได้ผลแล้วนำค่า pH อินทรียวัตถุ ฟอสฟอรัส และโพแทสเซียม มาใช้เลือกสูตรและอัตราปุ๋ยในคู่มือเล่มนี้

ใส่อย่างไร

  • โรยเป็นวงรอบกอ ห่างจากโคนเล็กน้อย ซึ่งเป็นที่รากหาอาหาร ไม่กองชิดลำต้น
  • ใส่ตอนดินชื้น แล้วรดน้ำตาม หรือใส่ก่อนฝน
  • รุ่นหน่อตาม ใส่ปุ๋ยรอบกอต่อเนื่อง ต้นแม่และหน่อตามใช้ปุ๋ยจากดินบริเวณเดียวกัน

ปุ๋ยอินทรีย์และการคืนใบ

กล้วยตอบสนองต่ออินทรียวัตถุได้ดีมาก ใส่ปุ๋ยคอกหรือปุ๋ยหมักที่ย่อยดีแล้วรอบกอปีละ 1–2 ครั้ง [1] และวางใบกับลำต้นเทียมที่ตัดออกคลุมดินระหว่างแถว ส่วนเหล่านี้มีโพแทสเซียมอยู่มาก เมื่อย่อยสลายจะคืนธาตุกลับสู่ดิน ลดปุ๋ยเคมีที่ต้องซื้อได้ ยกเว้นต้นที่เป็นโรคตายพราย (บท โรคตายพราย)

อาการขาดธาตุที่พบบ่อย

อาการมักเกิดจาก
ใบแก่เหลืองส้มและแห้งจากขอบใบเร็ว ใบหักพับกลางใบ เครือเล็กขาดโพแทสเซียม
ใบซีดเหลืองทั้งต้น ใบเล็ก ต้นโตช้าขาดไนโตรเจน
ใบแก่เหลืองระหว่างขอบใบกับเส้นกลางใบ กลางใบยังเขียวขาดแมกนีเซียม พบในดินทรายเปรี้ยว
ใบเหลืองที่เริ่มจากขอบใบล่างแล้วลามทั้งต้น ร่วมกับกาบแตกที่โคน อาจเป็นโรคตายพราย ไม่ใช่ขาดธาตุ (บท โรคตายพราย)

ปุ๋ยทางใบ: เสริม ไม่ใช่แทน

ใบกล้วยใหญ่ มีผิวมันจึงต้องใช้สารจับใบ ปุ๋ยทางใบเหมาะกับช่วงสร้างต้นและช่วงเครือโตที่ต้องการโพแทสเซียมมาก ใช้เสริมปุ๋ยทางดินเท่านั้น

แหล่งอ้างอิง

  1. สำนักงานเกษตรและสหกรณ์จังหวัดพิษณุโลก (2567). ข้อมูลรายสินค้าจังหวัดพิษณุโลก ปี 2567: กล้วยน้ำว้ามะลิอ่อง. กันยายน 2567. opsmoac.go.th ↗
  2. สำนักงานเกษตรและสหกรณ์จังหวัดสุโขทัย. เอกสารข้อมูล “กล้วยน้ำว้า” จังหวัดสุโขทัย. opsmoac.go.th ↗
  3. Robinson, J.C. & Galán Saúco, V. (2010). Bananas and Plantains (2nd ed.). CABI.