บทที่ 7 · ช่วงที่ 2 ปลูก
ปลูกกล้วยอย่างไร: ระยะปลูก หลุมปลูก ปุ๋ยรองก้นหลุม และดูแลช่วงตั้งตัว
ขั้นตอนเตรียมแปลงกล้วย ระยะปลูกตามพันธุ์ ขนาดหลุม ปุ๋ยอินทรีย์รองก้นหลุม วิธีวางหน่อ ระบบน้ำ และดูแลเดือนแรก
สรุปสั้น
- ระยะปลูกขึ้นกับพันธุ์และขนาดต้น กล้วยน้ำว้าต้นใหญ่ใช้ระยะกว้างกว่ากล้วยหอมและกล้วยไข่
- ขุดหลุมกว้างและลึก ใส่ปุ๋ยอินทรีย์รองก้นหลุมให้มาก กล้วยตอบสนองต่ออินทรียวัตถุได้ดีมาก
- ปลูกให้เหง้าอยู่ใต้ดิน และวางรอยตัดจากต้นแม่ไปทางเดียวกันทั้งแถว หน่อตามจะแตกไปทางตรงข้าม
ระยะปลูก
| ระยะ (เมตร) | ต้น/ไร่ | ใช้กับ |
|---|---|---|
| 4 × 4 | 100 | กล้วยน้ำว้าที่ไว้หลายต้นต่อกอ เอกสารของ สศก. สุโขทัยแนะนำ 4 × 4 เมตรหรือห่างกว่า ไม่ให้กอเบียดกันในปีที่ 2 [2] |
| 3 × 3 | 177 | กล้วยน้ำว้าและพันธุ์ต้นใหญ่ |
| 2.5 × 2.5 | 256 | ระยะที่ใช้กันมากกับหลายพันธุ์ |
| 2 × 2 | 400 | กล้วยหอมแปลงที่ดูแลเข้ม เอกสารของ สศก. พิษณุโลกใช้ระยะนี้ [1] |
เตรียมหลุมและปลูก
- ไถพรวน กำจัดวัชพืชข้ามปีให้หมด ปรับพื้นที่ให้น้ำไม่ขัง
- ขุดหลุม ราว 50 × 50 × 50 ซม. [2] แยกดินบนไว้ (เอกสารบางฉบับใช้หลุมเล็กกว่า ราว 30 ซม. สำหรับระยะปลูกชิด [1])
- ใส่ปุ๋ยอินทรีย์ ปุ๋ยคอกหรือปุ๋ยหมักที่ย่อยดีแล้วราว 2–5 กก.ต่อหลุม [1] [2] ผสมกับดินบนรองก้นหลุม ใส่ปุ๋ยฟอสฟอรัสรองก้นหลุมและปูนถ้าดินเปรี้ยว (ตามผลตรวจดินในบท พื้นที่และดิน)
- เลือกหน่อ หน่อสมบูรณ์ ไม่มีโรคแมลง ยาวราว 25–35 ซม. มีใบแคบ 2–3 ใบ [1]
- วางหน่อ ให้เหง้าอยู่ใต้ผิวดินพอสมควร หันรอยตัดจากต้นแม่ไปทางเดียวกันทั้งแถว หน่อตามจะแตกออกด้านตรงข้าม ทำให้แถวไม่เบียดกันในรุ่นต่อไป
- กลบดินแล้วกดแน่น รดน้ำให้ชุ่ม คลุมดินด้วยฟางหรือเศษใบไม้
ระบบน้ำ
วางระบบน้ำตั้งแต่ปลูก มินิสปริงเกอร์หรือน้ำหยดทุกกอ กล้วยต้องการน้ำมากและสม่ำเสมอ โดยเฉพาะสวนที่ปลูกปลายฝน (บท น้ำ วัสดุคลุม และวัชพืช)
ดูแลเดือนแรก
- ดินชื้นสม่ำเสมอ ไม่แฉะ
- ต้นเนื้อเยื่อบังแดดจัดช่วงแรก และระวังวัชพืชคลุม
- ปลูกซ่อมหน่อที่ตายหรือไม่แตกใบใหม่ภายในเดือนแรก ต้นในแปลงจะได้อายุใกล้กัน
- เมื่อแตกใบใหม่ 2–3 ใบ เริ่มใส่ปุ๋ยเคมีครั้งแรก (บท ปุ๋ยกล้วยตามระยะ)
แหล่งอ้างอิง
- สำนักงานเกษตรและสหกรณ์จังหวัดพิษณุโลก (2567). ข้อมูลรายสินค้าจังหวัดพิษณุโลก ปี 2567: กล้วยน้ำว้ามะลิอ่อง. กันยายน 2567. opsmoac.go.th ↗
- สำนักงานเกษตรและสหกรณ์จังหวัดสุโขทัย. เอกสารข้อมูล “กล้วยน้ำว้า” จังหวัดสุโขทัย. opsmoac.go.th ↗