ฟาร์มเกษตรดำเนินกิจการตั้งแต่ พ.ศ. 2551 (2008) ตั้งกระทู้
ขนาดตัวอักษร

บทที่ 1 · ช่วงที่ 1 ก่อนปลูก

รู้จักแตงโม: ระยะการเจริญเติบโต ดอกตัวผู้ดอกตัวเมีย และผลผลิตมาจากไหน

แตงโมโตอย่างไรตั้งแต่เมล็ดจนเก็บผล ดอกตัวผู้กับดอกตัวเมียต่างกันอย่างไร ทำไมต้องไว้ผลน้อย และปัญหาหลักของการปลูกแตงโมในไทย

ทำเมื่อไหร่: อ่านก่อนเริ่มปลูก ปรับปรุงล่าสุด · ตรวจแหล่งอ้างอิง · ดูแหล่งอ้างอิง

สรุปสั้น

  • แตงโมอายุสั้น พันธุ์ผลเล็กอย่างชูการ์เบบี้เก็บได้ราว 65 วัน พันธุ์ผลใหญ่อย่างชาร์ลสตันเกรย์ราว 85 วันนับจากงอก [1] ทุกงานต้องตรงเวลา พลาดสัปดาห์เดียวก็มีผลต่อทั้งรุ่น
  • ดอกตัวผู้กับดอกตัวเมียอยู่แยกกันบนต้นเดียว ผลเกิดจากดอกตัวเมียที่ได้รับเกสร การผสมเกสรและการเลือกผลที่ไว้จึงกำหนดผลผลิต
  • ปัญหาที่ทำให้ขาดทุนมากที่สุดคือ โรคไวรัสจากเพลี้ยไฟ โรคในดินจากการปลูกซ้ำที่ และราน้ำค้างในหน้าฝน

แตงโมโตอย่างไร

แตงโม (Citrullus lanatus) อยู่ในวงศ์แตง (Cucurbitaceae) เป็นพืชเถาเลื้อยบนดิน รากแผ่กว้างแต่ไม่ลึก ชอบอากาศร้อนแห้ง แดดจัด ต้นออกดอกตัวผู้ก่อน แล้วจึงมีดอกตัวเมียซึ่งมีผลเล็ก ๆ อยู่ใต้กลีบดอก ดอกบานตอนเช้าและบานเพียงวันเดียว

ระยะการเจริญเติบโต

ระยะอายุโดยประมาณหลังปลูกต้นทำอะไรงานสำคัญ
ตั้งตัวสัปดาห์ที่ 1–2สร้างราก ใบจริงไม่กี่ใบน้ำสม่ำเสมอ กันด้วงเต่าแตงและเพลี้ยไฟ
เถาเลื้อยราววันที่ 15–30เถายาวเร็ว แตกแขนงจัดเถา ตัดแขนง ใส่ปุ๋ย (บท จัดเถา ตัดแขนง และไว้ผล)
ดอกและติดผลราววันที่ 25–40ดอกตัวเมียบาน ผสมเกสรช่วยผสม ติดป้ายวันที่ (บท ดอก ผสมเกสร และติดผล)
ผลขยายราว 35–45 วันหลังดอกบาน [1]ผลโตเร็ว สะสมน้ำตาลน้ำ ปุ๋ยโพแทสเซียม กลับผล
เก็บเกี่ยวราววันที่ 65–85 ตามพันธุ์ [1]ผลแก่ลดน้ำ นับวัน เก็บ (บท เก็บเกี่ยว คัดขนาด และขาย)
อายุเป็นค่าโดยประมาณ ต่างกันตามพันธุ์และอากาศ หน้าหนาวโตช้ากว่าหน้าร้อน

ผลผลิตต่อไร่มาจากไหน

ผลผลิตเท่ากับจำนวนต้นต่อไร่ คูณจำนวนผลที่ไว้ต่อต้น คูณน้ำหนักต่อผล ราคาขึ้นกับขนาด ความหวาน และผิว ต้น / ไร่ กำหนดตอนปลูก ระยะปลูก กล้ารอด ไม่มีไวรัส × ผล / ต้น กำหนดตอนผสมและคัดผล ผสมเกสรดี ไว้ผลตามกำลังต้น × น้ำหนัก / ผล กำหนดช่วงผลขยาย ใบสมบูรณ์ น้ำ โพแทสเซียม ↓ เกรดและราคา กำหนดตอนเก็บ แก่พอดี หวาน ผิวสวย ไม่แตก
ข้อสังเกต: ไว้ผลมากต่อต้นไม่ได้แปลว่าได้เงินมากขึ้น ต้นที่มีใบจำกัดเลี้ยงผลได้จำกัด ไว้มากเกินผลจะเล็ก ไม่หวาน และขายเกรดต่ำ (บท จัดเถา ตัดแขนง และไว้ผล)

วิธีใช้คู่มือเล่มนี้

  1. ก่อนปลูก อ่าน ดินและพื้นที่ และ พันธุ์แตงโม แล้วเลือกปฏิทิน ปฏิทินแตงโมหลังนา หรือ ปฏิทินแตงโมฤดูฝน
  2. เตรียมกล้าและแปลง อ่าน เพาะกล้าแตงโม และ เตรียมแปลงและปลูก
  3. ระหว่างปลูก ใช้ปฏิทินเป็นตัวเตือน คู่กับ จัดเถา ตัดแขนง และไว้ผล ดอก ผสมเกสร และติดผล ปุ๋ยแตงโมตามระยะ และ น้ำ วัสดุคลุม และวัชพืช
  4. เมื่อเห็นอาการผิดปกติ เทียบกับ โรคไวรัสใบด่าง โรคแตงโม และ แมลงศัตรูแตงโม
  5. ก่อนเก็บ อ่าน เก็บเกี่ยว คัดขนาด และขาย แล้วสรุปตัวเลขใน ต้นทุนและกำไร

แหล่งอ้างอิง

  1. เฉลิมเกียรติ โภคาวัฒนา และเกตุอร ราชบุตร. การปลูกแตงโม (เอกสารเผยแพร่ของกรมส่งเสริมการเกษตร จัดทำฉบับอิเล็กทรอนิกส์โดยสำนักส่งเสริมและฝึกอบรม มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์). opsmoac.go.th ↗
  2. Maynard, D.N. (Ed.) (2001). Watermelons: Characteristics, Production, and Marketing. ASHS Press.