บทที่ 5 · ช่วงที่ 1 ก่อนปลูก
ปฏิทินปลูกแตงโมฤดูฝน: งานแต่ละช่วง และการรับมือราน้ำค้างกับผลเน่า
ปลูกแตงโมหน้าฝนต้องทำอะไรต่างจากหน้าแล้ง ยกแปลงสูง ป้องกันราน้ำค้าง เถาเหี่ยว และผลเน่าที่ระบาดเมื่อฝนชุก
สรุปสั้น
- ปลูกได้ราว พ.ค.–ส.ค. ไม่ต้องใช้น้ำมาก แต่ ราน้ำค้าง เถาเหี่ยวยางไหล และผลเน่า ระบาดเมื่อฝนชุก
- ยกแปลงสูง ขุดร่องระบายน้ำ คลุมพลาสติก รองผล และตรวจโรคหลังฝนตกติดกันทุกครั้ง
- แตงโมในตลาดน้อยกว่าหน้าแล้ง ราคามักดีกว่า แต่ผลมักหวานน้อยกว่าและเสียหายได้มากกว่า
ภาพรวมทั้งปี
เดือนเป็นค่าโดยประมาณ ฝนแต่ละปีและแต่ละพื้นที่มาเร็วช้าต่างกัน ให้ดูฝนจริงในพื้นที่ประกอบ
เดือนไหน ทำอะไร
ก่อนปลูก เตรียมแปลง
ดินชื้นจากฝน ไถพรวนได้เมื่อดินหมาด
- ยกแปลงสูงกว่าหน้าแล้ง ขุดร่องระบายน้ำรอบแปลง คลุมพลาสติก (บท เตรียมแปลงและปลูก)
- เลือกพันธุ์ที่เหมาะกับหน้าฝน (บท พันธุ์แตงโม)
- เพาะกล้าใต้หลังคากันฝน (บท เพาะกล้าแตงโม)
สัปดาห์ที่ 1–4 ตั้งตัว เถาเลื้อย
ต้นโตเร็วในอากาศร้อนชื้น
- ตรวจด้วงเต่าแตงและเพลี้ยไฟ (บท แมลงศัตรูแตงโม)
- ใส่ปุ๋ยครั้งที่ 1 จัดเถาให้โปร่ง ลมผ่านได้ (บท จัดเถา ตัดแขนง และไว้ผล)
สัปดาห์ที่ 4–6 ดอก ติดผล
ฝนช่วงเช้าทำให้ผสมเกสรไม่ติด
- ช่วยผสมเกสร ในเช้าที่ไม่มีฝน ติดป้ายวันที่ (บท ดอก ผสมเกสร และติดผล)
- ตรวจราน้ำค้าง ใต้ใบหลังฝนตกติดกัน และพ่นป้องกันเมื่อเริ่มพบ (บท โรคแตงโม)
สัปดาห์ที่ 6–9 ผลขยาย
ผลวางบนดินชื้น
- รองผล ด้วยฟาง ถาด หรือแผ่นพลาสติก ไม่ให้ผลแช่ดินเปียก
- ไม่ต้องให้น้ำถ้าฝนตกพอ ระบายน้ำออกจากร่องทุกครั้ง
สัปดาห์ที่ 9–11 เก็บเกี่ยว
ผลแก่ เสี่ยงแตกเมื่อฝนหนัก
- เก็บตามวันบนป้าย ไม่ปล่อยผลแก่ในแปลง ผลจะแตกหรือเน่าเมื่อฝนตกหนัก (บท เก็บเกี่ยว คัดขนาด และขาย)
หน้าฝนต้องมีแผนป้องกันโรค
ราน้ำค้างลามจากใบล่างทั่วแปลงได้ภายในไม่กี่วันเมื่อฝนตกติดกัน ใบที่แห้งทำให้ผลเล็กและไม่หวาน เตรียมแผนตรวจและพ่นป้องกันตั้งแต่ก่อนปลูก
ปลูกช่วงอื่น? ดู ปฏิทินแตงโมหลังนา ซึ่งลำดับงานต่างจากหน้านี้
ปลูกไม่ตรงเดือนในตาราง? คำนวณวันที่จากวันปลูกของคุณ
ใส่วันปลูกจริง ระบบจะเลื่อนวันของแต่ละงานให้ตรงกับไร่ของคุณ ข้อมูลไม่ถูกส่งออกจากเครื่อง
แหล่งอ้างอิง
- เฉลิมเกียรติ โภคาวัฒนา และเกตุอร ราชบุตร. การปลูกแตงโม (เอกสารเผยแพร่ของกรมส่งเสริมการเกษตร จัดทำฉบับอิเล็กทรอนิกส์โดยสำนักส่งเสริมและฝึกอบรม มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์). opsmoac.go.th ↗
- Keinath, A.P., Wintermantel, W.M. & Zitter, T.A. (Eds.) (2017). Compendium of Cucurbit Diseases and Pests (2nd ed.). APS Press.