ฟาร์มเกษตรดำเนินกิจการตั้งแต่ พ.ศ. 2551 (2008) ตั้งกระทู้
ขนาดตัวอักษร

บทที่ 2 · ช่วงที่ 1 ก่อนปลูก

ดินแบบไหนปลูกแตงโมได้ดี: ดินร่วนปนทราย การระบายน้ำ แหล่งน้ำ และการปลูกซ้ำที่

แตงโมต้องการดินแบบไหน ทำไมนาหลังเก็บเกี่ยวข้าวเหมาะ ทำไมห้ามปลูกพืชตระกูลแตงซ้ำแปลง และต้องมีน้ำแค่ไหน

ทำเมื่อไหร่: ก่อนปลูก 1–2 เดือน ปรับปรุงล่าสุด · ตรวจแหล่งอ้างอิง · ดูแหล่งอ้างอิง

สรุปสั้น

  • แตงโมชอบดินร่วนปนทราย ระบายน้ำดี แดดจัดทั้งวัน น้ำขังเพียงไม่กี่ชั่วโมงก็ทำให้เถาเหี่ยว
  • ไม่ปลูกแตงโมหรือพืชตระกูลแตงซ้ำแปลงเดิมติดกัน เชื้อโรคเหี่ยวสะสมในดินและอยู่ได้หลายปี
  • นาหลังเก็บเกี่ยวข้าวเป็นพื้นที่ที่นิยม เพราะมีน้ำใกล้ และดินไม่เคยปลูกแตงมาก่อน

ดินแบบไหนดี

เรื่องที่เหมาะถ้าไม่ได้ตามนี้
เนื้อดินร่วนปนทราย ร่วนดินเหนียวจัดยกแปลงสูงและเติมอินทรียวัตถุ
การระบายน้ำน้ำไม่ขังหลังฝนหรือหลังให้น้ำยกแปลงสูง ขุดร่องระบายรอบแปลง (บท เตรียมแปลงและปลูก)
ความเป็นกรดด่าง (pH)ราว 5.0–7.5 [1]ดินเปรี้ยวจัดปรับด้วยปูนตามผลวิเคราะห์ดิน ล่วงหน้าก่อนปลูก
ประวัติแปลงไม่ได้ปลูกพืชตระกูลแตงมาหลายรุ่นปลูกพืชอื่นหมุนเวียน หรือใช้ต้นกล้าเสียบยอดบนต้นตอที่ทนโรค (บท โรคแตงโม)
ส่งดินตรวจได้ที่ไหน

ส่งตัวอย่างดินเข้าตรวจวิเคราะห์ได้ที่ iLab (ilab.work) ดูวิธีเก็บตัวอย่างให้ถูกต้องได้ที่ วิธีเก็บตัวอย่างดินส่งตรวจ หรือสอบถามสถานีพัฒนาที่ดินในจังหวัดของกรมพัฒนาที่ดิน เมื่อได้ผลแล้วนำค่า pH อินทรียวัตถุ ฟอสฟอรัส และโพแทสเซียม มาใช้เลือกสูตรและอัตราปุ๋ยในคู่มือเล่มนี้

ทำไมห้ามปลูกซ้ำที่

เชื้อราที่ทำให้แตงโมเหี่ยว และไส้เดือนฝอยรากปม สะสมในดินทุกครั้งที่ปลูกพืชตระกูลแตง ได้แก่ แตงโม แตงกวา แตงไทย เมล่อน ฟักทอง บวบ มะระ ยิ่งปลูกซ้ำ เชื้อยิ่งมาก จนแปลงนั้นปลูกแตงโมไม่ได้อีกหลายปี ให้ปลูกพืชอื่นหมุนเวียน เช่น ข้าว ข้าวโพด หรือถั่ว คั่นระหว่างรุ่น การปลูกแตงโมหลังนาจึงได้ผลดี เพราะข้าวเป็นพืชคนละวงศ์ และการขังน้ำในนาช่วยลดเชื้อในดินได้ส่วนหนึ่ง

แหล่งน้ำ

แตงโมต้องการน้ำสม่ำเสมอตลอดฤดู โดยเฉพาะช่วงติดผลถึงผลขยาย แปลงหลังนาต้องมีน้ำจากบ่อ สระ หรือคลองพอใช้จนเก็บเสร็จ ซึ่งตรงกับหน้าแล้ง (บท น้ำ วัสดุคลุม และวัชพืช)

ตรวจดินก่อนปลูก

เก็บตัวอย่างดินหลายจุดส่งตรวจที่สถานีพัฒนาที่ดิน อย่างน้อยควรรู้ค่า pH อินทรียวัตถุ ฟอสฟอรัส และโพแทสเซียม เพื่อกำหนดปริมาณปูนและปุ๋ยรองพื้น (บท ปุ๋ยแตงโมตามระยะ)

แหล่งอ้างอิง

  1. เฉลิมเกียรติ โภคาวัฒนา และเกตุอร ราชบุตร. การปลูกแตงโม (เอกสารเผยแพร่ของกรมส่งเสริมการเกษตร จัดทำฉบับอิเล็กทรอนิกส์โดยสำนักส่งเสริมและฝึกอบรม มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์). opsmoac.go.th ↗