บทที่ 3 · ช่วงที่ 1 ก่อนปลูก
เลือกพันธุ์แตงกวา: แตงกวาพื้นเมือง ลูกผสม แตงร้าน แตงกวาญี่ปุ่น ต่างกันอย่างไร
แตงกวาแต่ละกลุ่มต่างกันอย่างไร ตลาดไหนต้องการแบบไหน พันธุ์ที่ไม่ต้องผสมเกสร และเมล็ดลูกผสมกับเก็บเมล็ดเอง
สรุปสั้น
- เลือกจากตลาดก่อน แตงกวาผลเล็กขายตลาดสดทั่วไป แตงร้านผลใหญ่ขายตามตลาดชุมชน แตงกวาญี่ปุ่นผลยาวขายห้างและร้านอาหาร
- เมล็ดลูกผสมให้ผลดก สม่ำเสมอ บางพันธุ์ทนโรคบางชนิด แต่ต้องซื้อใหม่ทุกรุ่น
- บางพันธุ์ติดผลได้โดยไม่ต้องผสมเกสร อ่านซองให้รู้ก่อน เพราะการดูแลต่างกัน
แตงกวาแบ่งตามกลุ่ม
| กลุ่ม | ลักษณะ | ตลาด |
|---|---|---|
| แตงกวาผลเล็ก (พื้นเมืองและลูกผสม) | ผลสั้น สีเขียวอ่อนถึงเขียว ผิวมีหนามเล็ก | ตลาดสด ร้านอาหาร ผักเคียง |
| แตงร้าน | ผลใหญ่ ยาวกว่า เนื้อหนา | ตลาดชุมชน ทำแกง ผักจิ้ม |
| แตงกวาญี่ปุ่นและผลยาว | ผลยาว เรียว ผิวเขียวเข้ม เมล็ดน้อย บางพันธุ์ติดผลโดยไม่ต้องผสมเกสร | ห้าง ร้านอาหาร มักปลูกในโรงเรือนหรือมุ้ง |
ตามการจำแนกที่ใช้ในงานวิจัยของไทย แตงกวารับประทานสดแบ่งเป็นแตงผลยาว (แตงร้าน) ยาวอย่างน้อย 15 ซม. และแตงผลสั้น (แตงกวา) ยาว 8–12 ซม. ส่วนพันธุ์อุตสาหกรรมสำหรับดอง เนื้อหนา ไส้เล็ก เปลือกเขียวเข้ม มักเป็นลูกผสม [1] มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีราชมงคลล้านนาพัฒนาแตงกวาพันธุ์ล้านนา และทดสอบความต้านทานโรคราน้ำค้างในแปลงปลูก [2]
พันธุ์ที่ต้องผสมเกสรกับพันธุ์ที่ไม่ต้อง
- พันธุ์ทั่วไป มีดอกตัวผู้และดอกตัวเมีย ต้องมีผึ้งหรือแมลงช่วยผสมเกสรจึงติดผล ปลูกกลางแจ้งได้ (บท ดอก ติดผล ผลงอ และผลขม)
- พันธุ์ที่ติดผลโดยไม่ต้องผสม ส่วนใหญ่เป็นแตงกวาผลยาวสำหรับโรงเรือน ผลไม่มีเมล็ดหรือเมล็ดน้อย ปลูกในมุ้งที่กันแมลงได้ ซึ่งช่วยลดไวรัสได้มาก
เมล็ดพันธุ์
- ลูกผสม เมล็ดที่เก็บจากผลไปปลูกต่อจะไม่เหมือนเดิม ต้องซื้อใหม่ทุกรุ่น
- ดูซอง วันผลิต วันหมดอายุ อัตรางอก อายุเก็บเกี่ยว และโรคที่ทน เช่น ราน้ำค้าง
- หน้าฝน เลือกพันธุ์ที่ซองระบุว่าทนราน้ำค้าง (บท ปฏิทินแตงกวาหน้าฝน)
แหล่งอ้างอิง
- สถาบันวิจัยเทคโนโลยีเกษตร มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีราชมงคลล้านนา. รายงานวิจัยแตงกวา บทที่ 2 การตรวจเอกสาร (อ้าง เฉลิมเกียรติ และภัสรา, 2539). e-cms.rmutl.ac.th ↗
- จานุลักษณ์ ขนบดี (2563). เส้นทางแตงกวาพันธุ์ดี “พันธุ์ล้านนา” เพื่อตอบโจทย์ความต้องการของเกษตรกรและผู้บริโภค. สถาบันวิจัยเทคโนโลยีเกษตร มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีราชมงคลล้านนา. e-cms.rmutl.ac.th ↗