บทที่ 9 · ช่วงที่ 4 แก้ปัญหาในแปลง
แมลงศัตรูถั่วเหลือง: แมลงวันเจาะลำต้น หนอนเจาะฝัก แมลงหวี่ขาว หนอนม้วนใบ และโดรนพ่นสาร
แมลงวันเจาะลำต้นระบาดช่วงต้นกล้าอย่างไร หนอนเจาะฝักและแมลงหวี่ขาวทำความเสียหายอย่างไร ป้องกันอย่างไร และชีวภัณฑ์กับโดรนช่วยได้แค่ไหน
สรุปสั้น
- แมลงศัตรูที่เอกสารระบุ: แมลงวันเจาะลำต้น (ต้นกล้า) และหนอนเจาะฝัก แมลงหวี่ขาว หนอนม้วนใบ [1]
- สารที่เอกสารระบุทั้งสองกลุ่มคือไตรอะโซฟอส 40% อีซี ซึ่งต้องตรวจฉลากก่อนใช้ว่ายังจดทะเบียนกับถั่วเหลืองอยู่หรือไม่ [1]
- เชียงใหม่ทดลองใช้โดรนพ่นสารทุก 14 วัน ตั้งแต่ถั่วอายุ 10 วัน [2]
แมลงวันเจาะลำต้น
ควรพ่นด้วยสารไตรอะโซฟอส 40% อีซี อัตรา 50 มล. ต่อน้ำ 20 ลิตร หลังถั่วเหลืองงอก 7–10 วัน และ/หรือพ่นซ้ำ 1–2 ครั้ง ทุก 7 วัน [1] (ปฏิทินบท ปฏิทินงานตามอายุถั่วเหลือง)
หนอนเจาะฝัก แมลงหวี่ขาว และหนอนม้วนใบ
ควรพ่นด้วยสารไตรอะโซฟอส 40% อีซี อัตรา 40 มล. หรือคาร์โบซัลแฟน 20% อีซี อัตรา 40 มล. ต่อน้ำ 20 ลิตร [1]
ตรวจฉลากก่อนใช้
เอกสารเทคโนโลยีนี้ไม่ลงวันที่ชัดเจน และชนิดสารที่ใช้ได้กับถั่วเหลืองเปลี่ยนตามการขึ้นทะเบียนวัตถุอันตราย ให้ตรวจว่าผลิตภัณฑ์ที่ซื้อระบุถั่วเหลืองและแมลงเป้าหมายบนฉลาก ถ้าความเข้มข้นต่างจากที่ระบุใช้อัตราตามฉลาก สลับกลุ่มสาร และเว้นระยะก่อนเก็บเกี่ยวตามฉลาก
โดรนและชีวภัณฑ์ (งานนำร่องเชียงใหม่)
- โดรนพ่นสาร ช่วยเพิ่มประสิทธิภาพการใช้สาร ฉีดพ่นให้ถึงใต้ใบ ลดการสัมผัสสารของเกษตรกร ประหยัดแรงงาน ทำพ่นทุก 14 วัน ตั้งแต่ถั่วเหลืองอายุ 10 วัน ใช้อัตราตามคำแนะนำของกรมวิชาการเกษตร [2]
- ข้อเสียที่เอกสารระบุ: ต้องมีความรู้และความชำนาญ โดรนราคาสูง ถังบรรจุจำกัด แบตเตอรี่อายุสั้น และต้องมีใบอนุญาตบิน [2]
- ชีวภัณฑ์ ดูบทโรค (บท โรคถั่วเหลือง)
แหล่งอ้างอิง
- สถาบันวิจัยพืชไร่และพืชทดแทนพลังงาน กรมวิชาการเกษตร. เอกสารคำแนะนำ เทคโนโลยีการผลิตถั่วเหลือง. doa.go.th ↗
- ศูนย์วิจัยพืชไร่เชียงใหม่ สถาบันวิจัยพืชไร่และพืชทดแทนพลังงาน กรมวิชาการเกษตร (2568). คู่มือการผลิตถั่วเหลืองที่มีประสิทธิภาพเพื่อเพิ่มผลผลิตและลดการปลดปล่อยก๊าซเรือนกระจก โครงการโมเดลต้นแบบการผลิตถั่วเหลืองที่มีประสิทธิภาพแบบคาร์บอนต่ำ จังหวัดเชียงใหม่. doa.go.th ↗