ฟาร์มเกษตรดำเนินกิจการตั้งแต่ พ.ศ. 2551 (2008) ตั้งกระทู้
ขนาดตัวอักษร

บทที่ 1 · ช่วงที่ 1 ก่อนปลูก

รู้จักมะละกอ: ผลดิบทำส้มตำ ผลสุกกินสด มะละกอโรงงาน และตลาดที่ต้องการ

มะละกอขายได้กี่แบบ ผลดิบกับผลสุกต่างกันอย่างไร โรงงานแปรรูปรับมะละกอแบบไหน ราคาขึ้นลงช่วงไหน และต้องปลูกกี่ไร่จึงขายโรงงานได้

ทำเมื่อไหร่: อ่านก่อนเริ่มปลูก ปรับปรุงล่าสุด · ตรวจแหล่งอ้างอิง · ดูแหล่งอ้างอิง

สรุปสั้น

  • คนไทยบริโภคมะละกอราว 130,000 ตันต่อปี ทั้งผลดิบและผลสุก ผลดิบทำส้มตำเป็นตลาดบริโภคที่ใหญ่ที่สุด [2]
  • ผลดิบขายได้เร็ว ใช้เวลาเพียง 4–6 เดือนหลังย้ายปลูก ส่วนผลสุกใช้กินสดและเข้าโรงงานแปรรูป [2]
  • ส่งโรงงานต้องมีพื้นที่ปลูกราว 10 ไร่ขึ้นไป (หรือราว 1,000 ต้น) มีน้ำใช้ตลอดปี และแจ้งวันเก็บล่วงหน้า [1]

ตลาดของมะละกอ

ตลาดผลที่ต้องการ
ผลดิบ ทำส้มตำตลาดใหญ่ที่สุด ส่วนใหญ่ใช้พันธุ์แขกนวล เกษตรกรมักเก็บเมล็ดพันธุ์ใช้เอง ทำให้สายพันธุ์ค่อนข้างแปรปรวน [2]
ผลสุก กินสดผู้บริโภคในประเทศส่วนใหญ่ชอบเนื้อแดง หวาน เนื้อไม่เละ [2] ผลมักใหญ่กว่า 1 กก. เช่น แขกดำ เรดเลดี้ ฮอลแลนด์ [2]
โรงงานแปรรูปเนื้อแดงและเนื้อเหลือง ผลหนักมากกว่า 0.8 กก. เนื้อหนา 2 ซม. ขึ้นไป [2]
ตลาดเฉพาะและส่งออกผลเล็กกว่า 1 กก. เช่น ขอนแก่น 80 และฮาวาย [2]
รายงานปรับปรุงพันธุ์มะละกอ กรมวิชาการเกษตร [2]

พันธุ์ที่ใช้เลือกซื้อและเตรียมปลูกดูในบท พันธุ์มะละกอ

รอบปลูกอย่างย่อ

  1. เพาะกล้า ย้ายปลูกเมื่ออายุราว 30–60 วัน กล้ามีใบจริง 5–6 ใบ [1] (บท เพาะกล้า ย้ายปลูก และคัดเพศดอก)
  2. ย้ายปลูก ใส่ปุ๋ยครั้งแรกหลังย้ายปลูก 1 เดือน [1] (บท ปุ๋ยมะละกอ)
  3. ออกดอก ราว 3–4 เดือนหลังย้ายปลูก คัดดอกสมบูรณ์เพศไว้ 1 ต้นต่อหลุม [1]
  4. เก็บเกี่ยว ราว 6–8 เดือนหลังย้ายปลูก เมื่อผลเริ่มมีแต้มสี 2–3 แต้ม [1] (บท เก็บเกี่ยวมะละกอ)
  5. เก็บต่อ เก็บคอที่สอง ถ้าต้นสมบูรณ์ไม่มีโรค เก็บได้ถึง 2 ปี แต่ต้นสูงต้องใช้ไม้จำปา [1]
รอบมะละกอ เพาะเมล็ด 30 ถึง 60 วัน ย้ายปลูก ออกดอก 3 ถึง 4 เดือน เก็บเกี่ยว 6 ถึง 8 เดือนหลังย้ายปลูก รอบมะละกอ เพาะกล้า ย้ายปลูก ออกดอก เก็บเกี่ยว 30–60 วัน ปุ๋ยหลัง 1 เดือน 3–4 เดือน 6–8 เดือน ห้ามน้ำขัง รากเน่าง่าย ช่วงแล้งต้องให้น้ำมากขึ้น ไม่งั้นติดผลยาก
ภาพแนวคิด ระยะเวลาตามคู่มือระบบการผลิตมะละกออุตสาหกรรม [1]

ราคาขึ้นลงตามฤดู

เกษตรกรที่ปลูกส่งโรงงานในราชบุรีและสุพรรณบุรี ปลูกครั้งเดียวต่อปี เก็บคอแรก ต.ค. ถึง เม.ย. ช่วง ต.ค.–ธ.ค. ผลมะละกอออกมามาก ราคาต่ำ [1] ส่วนเกษตรกรที่ฉะเชิงเทรา ชลบุรี ระยอง และประจวบคีรีขันธ์ วางแผนปลูกให้ผลออกเกือบตลอดปี [1] เอกสารแนะนำว่า ถ้าต้องการขายช่วงราคาดี ให้วางแผนให้มีผลช่วง พ.ค.–ส.ค. ซึ่งมะละกอขาดคอ ส่วน พ.ย.–ธ.ค. ราคาต่ำเพราะผลออกมาก [1] (ปฏิทินในบท ปฏิทินปลูกมะละกอ เพาะ ต.ค. ย้ายปลูก พ.ย. และบท ปฏิทินปลูกมะละกอ เพาะ พ.ค. ย้ายปลูก มิ.ย.)

แหล่งอ้างอิง

  1. ศิริกุล วะสี (พฤษภาคม 2552). คู่มือ ระบบการผลิตมะละกออุตสาหกรรม. ศูนย์วิจัยพืชผักเขตร้อน มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์ สนับสนุนโดยสำนักงานกองทุนสนับสนุนการวิจัย (สกว.). elibrary.tsri.or.th ↗
  2. รัชนี ศิริยาน (2564). รายงานโครงการวิจัย การปรับปรุงพันธุ์มะละกอ. กรมวิชาการเกษตร. info.doa.go.th ↗