บทที่ 13 · ช่วงที่ 4 แก้ปัญหาในแปลง
โรคไวรัสพริก ใบหงิก ใบด่าง ยอดตั้ง: แมลงพาหะ และการป้องกันตั้งแต่แปลงกล้า
อาการโรคไวรัสในพริก ใบหงิก ใบด่าง ต้นแคระ แยกจากอาการเพลี้ยไฟและไรขาวอย่างไร แมลงพาหะ และการป้องกันซึ่งเป็นทางเดียวที่ได้ผล
สรุปสั้น
- โรคไวรัสในพริกติดผ่าน แมลงพาหะ เช่น เพลี้ยอ่อน แมลงหวี่ขาว และเพลี้ยไฟ
- ไม่มีสารใดรักษาต้นที่ติดไวรัสได้ ทางเดียวที่ได้ผลคือป้องกันตั้งแต่แปลงกล้า และถอนต้นที่เป็นโรคทิ้งเร็ว
- ใบหงิกไม่ได้มาจากไวรัสเสมอไป เพลี้ยไฟและไรขาวก็ทำให้ใบหงิกได้ ต้องแยกให้ออกก่อน
บทนี้ยังไม่มีภาพประกอบ
เราจะเพิ่มภาพถ่ายอาการจริงในภายหลัง ระหว่างนี้ ถ่ายภาพยอด ใบอ่อนทั้งด้านบนและใต้ใบ และผล แล้วตั้งกระทู้ถาม
อาการ
- ใบด่างเขียวสลับเหลือง เป็นคลื่น หรือเป็นปื้น
- ใบหงิก ม้วน เล็กลง ยอดตั้งชี้ขึ้นเป็นพุ่ม
- ต้นแคระ ข้อสั้น ออกดอกน้อย ผลเล็ก บิด หรือสีด่าง
- มักเริ่มเป็นต้นเดี่ยว ๆ กระจายในแปลง แล้วลามเป็นกลุ่มตามการเคลื่อนที่ของแมลง
แยกจากเพลี้ยไฟและไรขาว
| สาเหตุ | สังเกต |
|---|---|
| ไวรัส | ใบด่างเป็นลาย สีไม่สม่ำเสมอ ไม่พบแมลงจำนวนมากบนยอด ต้นแคระถาวรแม้กำจัดแมลงแล้ว |
| เพลี้ยไฟ | ใบหงิกขึ้นด้านบน ใต้ใบมีรอยด้านสีเงินหรือน้ำตาล เคาะยอดบนกระดาษขาวเห็นตัวเล็กยาวเคลื่อนที่เร็ว |
| ไรขาว | ใบหงิกงุ้มลง ขอบใบม้วนลง ใต้ใบมัน เปราะ ยอดแห้ง ตัวไรเล็กมากต้องใช้แว่นขยายดู |
อาการจากเพลี้ยไฟและไรขาวดีขึ้นได้เมื่อจัดการแมลงแล้ว ใบใหม่ที่แตกออกมาจะปกติ ส่วนต้นที่เป็นไวรัสจะไม่ฟื้น (บท แมลงศัตรูพริก)
ป้องกัน
- เพาะกล้าในมุ้งกันแมลง และไม่ย้ายกล้าที่มีอาการลงแปลง (บท เพาะกล้าพริก)
- ถอนต้นที่มีอาการทิ้งทันที ใส่ถุงออกไปทำลายนอกแปลง ต้นที่เป็นโรคคือแหล่งเชื้อให้แมลงพาไปต้นอื่น
- กำจัดวัชพืชในและรอบแปลง วัชพืชหลายชนิดเป็นที่อาศัยของแมลงพาหะและไวรัส
- ไม่ปลูกใกล้แปลงพริกเก่าที่เป็นโรค และไม่ปลูกพริกหลายรุ่นซ้อนกันในพื้นที่เดียว
- คุมแมลงพาหะตั้งแต่ระยะกล้าถึงก่อนออกดอก ซึ่งเป็นช่วงที่การติดไวรัสเสียหายมากที่สุด
- ล้างมือและเครื่องมือ หลังจับต้นที่เป็นโรค ไวรัสบางชนิดติดไปกับการสัมผัสได้
แหล่งอ้างอิง
- กรมวิชาการเกษตร (สวพ.3). ข้อมูลพยากรณ์ศัตรูพริก: เพลี้ยอ่อนพาหะโรคใบด่าง.
- กรมวิชาการเกษตร. โรคไวรัสของพริกและการป้องกัน.
- Bosland, P.W. & Votava, E.J. (2012). Peppers: Vegetable and Spice Capsicums (2nd ed.). CABI.